Τις επιδημιολογικές πτυχές της εξάπλωσης του αφθώδους πυρετού, αλλά και τις δυσκολίες αντιμετώπισης της νόσου στην Κύπρο, ανέλυσε ο επιδημιολόγος δρ. Μιχάλης Βωνιάτης στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι», ενώ παρενέβη τηλεφωνικά και ο πρόεδρος των αγελαδοτρόφων Νίκος Παπακυριακού.
Ο δρ. Βωνιάτης σημείωσε ότι, παρά τη συζήτηση που γίνεται γύρω από τις οικονομικές και κτηνιατρικές επιπτώσεις της νόσου, το βασικό ερώτημα από επιδημιολογικής πλευράς αφορά την κατάσταση στα κατεχόμενα. Όπως είπε, «το ερώτημα το μεγαλύτερο σε αυτή την επιδημιολογική κατάσταση είναι τι γίνεται με τα κατεχόμενα. Εκεί είναι το κλειδί», τονίζοντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία οφείλει να εφαρμόζει τους αυστηρούς κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για να παραμείνει στην ενιαία αγορά.
Εξήγησε επίσης ότι τα μέτρα που λαμβάνονται δεν είναι αυθαίρετα, αλλά προβλέπονται από ευρωπαϊκές οδηγίες για συγκεκριμένες κατηγορίες ιών. «Για τον κάθε ιό υπάρχουν διάφορες κατηγορίες και διάφορα μέτρα. Άρα τα μέτρα που μας στέλνουν εδώ είναι αυτά που θα εξαλείψουν τον ιό από τις κτηνοτροφικές μας μονάδες, για να μπορέσουμε να είμαστε μέσα στην αγορά», ανέφερε.
Ο επιδημιολόγος υπογράμμισε ότι, παρότι ο αφθώδης πυρετός δεν προσβάλλει τον άνθρωπο, τα μέτρα λαμβάνονται και για λόγους δημόσιας υγείας. «Αυτή τη στιγμή δεν προσβάλλει τον άνθρωπο. Σας διαβεβαιώνουμε απόλυτα ότι δεν προσβάλλει τον άνθρωπο. Όμως γιατί λαμβάνονται όλα αυτά τα μέτρα; Είναι για προστασία της δημόσιας υγείας», σημείωσε.
Αναφέρθηκε μάλιστα και στο ενδεχόμενο μετάλλαξης του ιού, ιδίως εάν μολυνθούν χοίροι. «Εάν προσβάλλει τους χοίρους μπορεί να υπάρξει μια μετάλλαξη που να είναι τέτοια που το βιολογικό προφίλ ενός γουρουνιού είναι πολύ κοντά στον άνθρωπο. Άρα αν κάτι γίνει, μια μετάλλαξη αυτού του ιού μέσα στον άνθρωπο, μπορεί να μεταδοθεί και στον άνθρωπο», είπε. Συμπλήρωσε δε ότι «πάντοτε υπάρχει μια πιθανότητα εκεί να γίνει μια μετάλλαξη του ιού και να προχωρήσει και στον άνθρωπο» και ότι «κανένας δεν ξέρει» αν μια τέτοια μετάλλαξη θα μπορούσε να είναι πιο επικίνδυνη.
Ο δρ. Βωνιάτης παρέπεμψε στο παράδειγμα της γρίπης για να εξηγήσει πώς μπορούν να προκύψουν τέτοιες μεταλλάξεις. «Η γρίπη έρχεται από τα πτηνά κυρίως. Η γρίπη είναι νόσος των πτηνών, ο ιός της γρίπης. Μεταβαίνει στα γουρούνια και στα γουρούνια μετατρέπεται σε ιό που προσβάλλει και τον άνθρωπο», ανέφερε.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο γεγονός ότι στα κατεχόμενα δεν θανατώνονται μολυσμένα ζώα. «Αρνούνται να θανατώσουν. Αυτό δεν πρόκειται να εξαλείψει τον ιό», είπε, εξηγώντας ότι η νόσος μπορεί να συνεχίσει να κυκλοφορεί σε ζώα που εμφανίζουν ήπια συμπτώματα αλλά παραμένουν φορείς. «Όλα αυτά τα μέτρα δεν γίνονται γιατί θέλουμε να σκοτώσουμε ζώα. Αυτό κατ’ ουδένα λόγο», πρόσθεσε.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στην κυβέρνηση για καθυστέρηση στην αντίδραση. «Ναι, θα ήθελα να συμφωνήσω με τους κτηνοτρόφους ότι η κυβέρνηση μας καθυστέρησε να ανταποκριθεί στην αντιμετώπιση αυτής της επιδημίας», ανέφερε, σημειώνοντας ότι θα έπρεπε να είχαν ληφθεί νωρίτερα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης με την τουρκοκυπριακή πλευρά ώστε να εφαρμοστούν τα ευρωπαϊκά πρωτόκολλα.
Στη συζήτηση παρενέβη τηλεφωνικά ο πρόεδρος των αγελαδοτρόφων Νίκος Παπακυριακού, ο οποίος συμφώνησε ότι τα ευρωπαϊκά πρωτόκολλα προβλέπουν τις θανατώσεις ζώων. «Η βιβλιογραφία και τα πρωτόκολλα της Ευρωπαϊκής Ένωσης αυτό λένε. Πολύ σωστά ακολουθούμε κι εμείς αυτά τα πρωτόκολλα», είπε.
Ωστόσο, τόνισε ότι το βασικό πρόβλημα παραμένει η κατάσταση στα κατεχόμενα. «Ακόμα και να αντικαταστήσουμε τους ζωικούς πληθυσμούς και να φέρουμε συνεχώς από την Ευρώπη, στο τέλος θα τα ξαναχάσουμε λόγω του ότι υπάρχει η ασθένεια στην άλλη πλευρά», ανέφερε. Για τον λόγο αυτό πρότεινε τη δημιουργία κοινής επιτροπής με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ειδικών από τις δύο πλευρές. «Πρέπει επειγόντως μέσω της Ευρωπαϊκής Ένωσης να γίνει μια επιτροπή από τις κατεχόμενες περιοχές με ειδικούς και από την πλευρά μας, ώστε το πρόβλημα να αντιμετωπιστεί συνολικά. Διαφορετικά δεν πρόκειται να λυθεί», είπε.
Ο ίδιος αποκάλυψε επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιχείρησε να βοηθήσει αλλά δεν της επετράπη ουσιαστική πρόσβαση. «Οι κυπριακές αρχές πήγαν στις κατεχόμενες περιοχές μαζί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ούτε δείγματα τους άφησαν να πάρουν ούτε να δουν τα ζώα. Μόνο φωτογραφίες τους έδωσαν», ανέφερε.
Αναφερόμενος στις αντιδράσεις των κτηνοτρόφων και στις κινητοποιήσεις, διευκρίνισε ότι δεν υπάρχει οργανωμένη πρόθεση για προσφυγή στα δικαστήρια. «Οι οργανώσεις των κτηνοτρόφων και οι αγροτικές οργανώσεις δεν είχαν εκφράσει τέτοια πρόθεση. Είναι μεμονωμένες αυτές οι θέσεις», είπε.
Παράλληλα επαίνεσε την προσπάθεια των κτηνιατρικών υπηρεσιών και του υπουργείου για να συνεχιστούν οι εξαγωγές χαλλουμιού. «Η μεγάλη προσπάθεια που έγινε ήταν να διασφαλιστεί ότι το χαλλούμι και τα εξαγώγιμα προϊόντα θα μπορούν να συνεχίσουν να εξάγονται», σημείωσε.
Επιστρέφοντας στη συζήτηση, ο δρ. Βωνιάτης υπογράμμισε ότι οι ανησυχίες των κτηνοτρόφων είναι δικαιολογημένες. «Οι ανησυχίες τους είναι νόμιμες και πραγματικές», είπε, τονίζοντας ότι αν ο ιός δεν εξαλειφθεί σε ολόκληρη την Κύπρο το πρόβλημα θα επανεμφανίζεται. «Αν φέρουμε μετά από έξι ή δέκα μήνες νέα ζώα στην Κύπρο και μολυνθούν, τότε θα βρεθούμε ξανά στο ίδιο σημείο», ανέφερε.
Σημείωσε ακόμη ότι η Τουρκία έχει ήδη λάβει βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Ένωση για την αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού, ενώ σε ερώτηση για το πόσο θα διαρκέσει η κρίση εκτίμησε ότι η κατάσταση μπορεί να βελτιωθεί σχετικά σύντομα, υπό προϋποθέσεις. «Εάν ξεμπερδέψουμε με την εξολόθρευση των μολυσμένων ζώων από τις κτηνοτροφικές μονάδες και δεν έχουμε νέες προσβολές, πιστεύω ότι μέσα στον επόμενο μήνα μπορούμε να δούμε καλύτερα πράγματα», είπε.
Προειδοποίησε ωστόσο ότι η εξέλιξη της επιδημίας δεν μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια. «Είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να προβλέψει κανείς. Μπορεί με τις μετακινήσεις ζώων ή και ανθρώπων να έχουμε επέκταση», σημείωσε.
Τέλος, διευκρίνισε ότι οι καιρικές συνθήκες δεν επηρεάζουν ιδιαίτερα τη μετάδοση του ιού. «Οι καιρικές συνθήκες δεν παίζουν ιδιαίτερο ρόλο, γιατί είναι μια νόσος που μεταδίδεται πολύ εύκολα με επαφή, με άμεση επαφή και με σταγονίδια», κατέληξε.
Διαβάστε επίσης: Αγροτικές Οργανώσεις: Τα μέτρα για αφθώδη να επιβληθούν και στα κατεχόμενα
Voniatis on Foot-and-Mouth Disease: Mutation Could Lead to Human Transmission
Epidemiologist Michalis Voniatis analyzed the epidemiological aspects of the spread of foot-and-mouth disease in Cyprus, emphasizing the importance of the situation in the occupied territories. He stressed that the Republic of Cyprus must apply strict EU rules to maintain access to the single market. He explained that the measures taken are not arbitrary, but are provided for by European directives. Although foot-and-mouth disease does not affect humans, measures are also taken for public health reasons, as there is a risk of mutation of the virus, especially if pigs are infected, with possible transmission to humans. Mr. Voniatis criticized the government's delay in responding and stressed the need for strict control at the checkpoints to prevent further spread of the disease.
