Erich von Däniken, Author Who Popularized 'Ancient Astronaut' Theories, Dies at 90

Ο Erich von Däniken, ο Ελβετός συγγραφέας που σημάδεψε όσο λίγοι τη λαϊκή φαντασία γύρω από την ιδέα ότι εξωγήινοι επισκέφθηκαν τη Γη στην αρχαιότητα, πέθανε σε ηλικία 90 ετών. Την είδηση του θανάτου του ανακοίνωσε η ιστοσελίδα του, χωρίς να δοθούν περισσότερες λεπτομέρειες.
Το βιβλίο που άλλαξε τη συζήτηση
Ο von Däniken έγινε παγκοσμίως γνωστός το 1968 με το βιβλίο Chariots of the Gods, στο οποίο υποστήριζε ότι ένας προηγμένος εξωγήινος πολιτισμός επισκέφθηκε τη Γη χιλιάδες χρόνια πριν, επηρέασε την ανθρώπινη εξέλιξη και βοήθησε στην κατασκευή μνημείων όπως οι Πυραμίδες της Αιγύπτου. Το έργο, γραμμένο με ενθουσιώδη και προκλητικό ύφος, πούλησε εκατοντάδες χιλιάδες αντίτυπα και γρήγορα εξελίχθηκε σε παγκόσμιο φαινόμενο.
Θεωρίες χωρίς αποδείξεις
Στα βιβλία και τις διαλέξεις του, ο von Däniken υποστήριζε ότι οι γραμμές της Νάσκα ήταν διαδρόμοι προσγείωσης διαστημοπλοίων, ότι αρχαία ινδικά και μεσοποταμιακά έπη περιέγραφαν τεχνολογίες εκτός ανθρώπινης κατανόησης και ότι βιβλικές αναφορές, όπως το όραμα του Ιεζεκιήλ, δεν ήταν θρησκευτικές αλληγορίες αλλά καταγραφές επαφής με εξωγήινους.
Η σκληρή κριτική της επιστήμης
Η επιστημονική κοινότητα υπήρξε αμείλικτη. Ανθρωπολόγοι και αρχαιολόγοι χαρακτήρισαν τις θεωρίες του «παρωδία επιστημονικής μεθοδολογίας», ενώ ο αστροφυσικός Carl Sagan είχε δηλώσει σκωπτικά ότι «κάθε τι που δεν καταλαβαίνει, το αποδίδει σε εξωγήινους». Παρά την κριτική, τα βιβλία του συνέχισαν να πουλούν εκατομμύρια αντίτυπα.
Από τα βιβλία στην ποπ κουλτούρα
Η επιρροή του von Däniken ξεπέρασε κατά πολύ τον χώρο των εκδόσεων. Οι ιδέες του ενσωματώθηκαν σε κόμικς, ταινίες και τηλεοπτικές σειρές, ενώ κορυφώθηκαν με την επιτυχία της σειράς Ancient Aliens. Ο ίδιος συμμετείχε συχνά σε συνέδρια όπως το AlienCon, μιλώντας σε χιλιάδες θαυμαστές.
Ένας «προφήτης» για τους πιστούς του
Για πολλούς αναγνώστες, ο von Däniken δεν ήταν απλώς συγγραφέας αλλά ένας σύγχρονος «προφήτης», που ένωνε μύθους, θρησκείες και επιστημονική φαντασία σε ένα ενιαίο αφήγημα. Μέχρι το τέλος της ζωής του επέμενε ότι οι εξωγήινοι επισκέπτες υπήρξαν πραγματικοί και ότι «θα επιστρέψουν».
Ένα αμφιλεγόμενο αλλά διαχρονικό αποτύπωμα
Παρά τις καταδίκες του παρελθόντος για οικονομικά αδικήματα και την έντονη αμφισβήτηση της αξιοπιστίας του, ο Erich von Däniken άφησε πίσω του περισσότερα από 40 βιβλία, μεταφρασμένα σε δεκάδες γλώσσες, με συνολικές πωλήσεις που ξεπέρασαν τα 70 εκατομμύρια αντίτυπα. Είτε ως θεωρητικός της ψευδοεπιστήμης είτε ως αρχιτέκτονας μιας από τις πιο ανθεκτικές σύγχρονες μυθολογίες, το όνομά του θα παραμείνει άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιδέα ότι «δεν ήμασταν ποτέ μόνοι».