Μου τηλεφώνησε ένας αφυπηρετήσας Διευθυντής Λυκείου θέλοντας να συζητήσουμε λίγο το προχθεσινό κείμενο και την αναφορά μου στη σημασία της παιδαγωγικής κατάρτισης των εκπαιδευτικών και της συνεργασίας ως βασικού συστατικού μιας επιτυχημένης αντιμετώπισης της σχολικής βίας. Είχα μεταφέρει τη θέση του Γάλλου εμπειρογνώμονα σε θέματα νεανικής παραβατικότητας, καθηγητή Eric Debarbieux, ότι πρέπει να υπάρχει χρόνος στο σχολείο για πραγματική επικοινωνία και συνεργασία μαθητών και εκπαιδευτικών και βέβαια των εκπαιδευτικών μεταξύ τους. Ο Debarbieux μου είχε πει σε συνέντευξη ότι «για τους εκπαιδευτικούς η κατάσταση έχει γίνει δύσκολη με τη “μοναξιά” τους μέσα σε ένα σχολείο όπου η εργασία σε ομάδα δεν υπάρχει ή είναι συγκρουσιακή».
Ο Λυκειάρχης μου περίγραψε μια χαοτική μέρα στο σχολείο του, όπου παρά τις καλές του προθέσεις, παρά την αγάπη του για τα παιδιά, πειθαρχημένα και απείθαρχα, δεν μπόρεσε ν’ αποτρέψει το ξέσπασμα της βίας. Μου ανέφερε την περίπτωση τεσσάρων εφήβων με ακραία παραβατική συμπεριφορά που τους έπεισε με το ειλικρινές ενδιαφέρον του και την έγνοια του γι’ αυτούς, να μπαίνουν στην τάξη, να παρακολουθούν τα μαθήματα, να μην έχουν αποβολές.
Τα πράγματα στράβωσαν μια μέρα καθορισμένη για σχολική εκδρομή όταν τα τέσσερα αγόρια πήγαν στο σχολείο με κοντοπαντέλονα και ξεμάσχαλες φανέλες. Ένας από τους Βοηθούς Διευθυντές είπε στον Διευθυντή ότι δεν πρόκειται να τους επιτρέψει να συμμετάσχουν στην εκδρομή με αυτά τα ρούχα γιατί «θα ρεζιλέψουν» το σχολείο. Ο Διευθυντής αρχικά τους παρακάλεσε να πάνε στα σπίτια τους να αλλάξουν και όταν εκείνοι αρνήθηκαν, είπε στον Βοηθό «ας τους πάρουμε μαζί μας, αφού στον τόπο που θα πάμε δεν έχει κόσμο έτσι κι αλλιώς». Όμως, ο Βοηθός επέμενε και ο Διευθυντής υπαναχώρησε γιατί, όπως μου είπε, «δεν ήθελε ν’ αρχίσει τις κόντρες με τον Βοηθό ή με άλλους καθηγητές, για να μην υπάρχει δυσλειτουργία του σχολείου με αντίκτυπο πάνω σε 600 παιδιά».
Έδωσε, λοιπόν, εντολή και κατέβασαν από το λεωφορείο της εκδρομής τους τέσσερις ανυπάκουους. «Και τότε», μου είπε «ποιος είδε τον Θεό και δεν τον φοβήθηκε. Αναποδογύρισαν καρέκλες και θρανία, έγραψαν με σπρέι στους τοίχους βρισιές κατά των καθηγητών, έκαναν το σχολείο άνω-κάτω».
Πρόσθεσε ότι ενεργώντας με διάθεση συνεργασίας, όπως προτείνει και ο Eric Debarbieux, δεν έκανε αυτό που πίστευε ο ίδιος ότι ήταν το σωστό, αλλά αυτό που ήθελαν οι υφιστάμενοί του. Όμως, δεν κατάφερε να αποφύγει τη βία! Μου είπε ότι ναι, είναι καλό να συνεργάζεσαι και να αποφεύγεις τη «μοναξιά». Αλλά κάποτε πρέπει να αναλαμβάνεις την ευθύνη της «μοναξιάς» και να την επιλέγεις…
A Chaotic Day at School
A former High School Principal shared with the author an experience from a chaotic day at his school, which highlighted the difficulties of dealing with school violence. Despite his good intentions and love for the children, the Principal was unable to prevent the outbreak of violence caused by a disagreement regarding the appearance of four students who were about to participate in a school trip. The students, with a history of extreme delinquent behavior, had gained the Principal's trust and been integrated into the school environment. However, when they were banned from participating in the trip due to their inappropriate clothing, they reacted with vandalism and destruction at the school. The Principal acknowledged that his attempt to cooperate with his subordinates and avoid conflict led him to not make the decision he considered right. Nevertheless, he failed to prevent the violence, highlighting the importance of taking responsibility and 'loneliness' in leadership, even if it means facing opposition from others. This story highlights the complexity of dealing with school violence and the need for a balance between cooperation, strictness, and responsibility on the part of educators and principals.