Disagreement over DISY's Guarantor Proposal and KEDIPES' Role

Αντιδράσεις ξεσηκώνει η πρόταση του Δημοκρατικού Συναγερμού για τους εγγυητές, με το ΑΚΕΛ να βλέπει έναν «κόκκινο» Αβέρωφ Νεοφύτου και τον ίδιο να απαντά μέσα από τον Alpha στα περί προεκλογικού.
Μιλώντας στην εκπομπή Alpha Καλημέρα ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου ΚΕΔΙΠΕΣ Λάμπρος Παπαδόπουλος αναφέρει ότι αποστολή της ΚΕΔΙΠΕΣ είναι να επιστρέψει την κρατική βοήθεια που δόθηκε το 2018, των 3,54 δις και έχει ήδη δώσει πίσω στο κράτος 1,75 δις.
«Κάθε έτος δίνουμε μεταξύ 200 με 300 εκατομμυρίων πίσω στο κράτος και με κάποια έτη στο μέλλον αναμένουμε να δώσουμε ακόμη περισσότερο. Το έργο που κάνει η Κεδιπές είναι έργο το οποίο το κάνει για το δημοσιονομικό όφελος και για το όφελος του Κύπριου φορολογούμενου. Γι’ αυτό και όταν η ΚΕΔΙΠΕΣ συχνά βγαίνει και λέει ότι οι παρεμβάσεις στα πλαίσια εκποιήσεων, οι συνεχές αναστολές, οι παρεμβάσεις τώρα που θα δούμε και στο θέμα των εγγυητών δεν είναι προς όφελος της ΚΕΔΙΠΕΣ και δεν είναι προς όφελος του φορολογούμενου, αντιλαμβάνεστε λέμε το αυτονόητο.»
Ερωτηθείς σχετικά με την ευθύνη των τραπεζών για τα «κόκκινα δάνεια» απαντά:
«Το πρόβλημα των μη εξυπηρετούμενων δανείων, μπορούμε να το πάρουμε πίσω στο 2008, τότε που είχαμε την κρίση ακινήτων. Από τότε και το τραπεζικό σύστημα που είχε ένα πολύ χαμηλό ποσοστό μη εξυπηρετούμενων δανείων σε σχέση με τα συνολικά δάνεια, στο 5%, έως το 2013 εκτοξεύθηκε στο 50%. Γι’ αυτό αυτό που λέτε, ισχύει, αν ισχύει, μεταξύ του 2008 και του 2013, το οποίο γνωρίζουμε πολύ καλά τι μεσολάβησε σε αυτήν την πενταετία. Μετά το 2013, είχαν γίνει όλες οι προσπάθειες και από το τραπεζικό σύστημα και από αυτούς που έχουν αναλάβει μετά, δηλαδή εμείς οι εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων, την επίλυση αυτού του προβλήματος. Οι τράπεζες το πέτυχαν με το να πουλήσουν τα δάνεια σε τρίτους. Στο κομμάτι της συνεργατικής κεντρικής τράπεζας, οδήγησε αυτό στην διάσπαση, στο καλό και το κακό κομμάτι. Το κακό κομμάτι είναι αυτό που αποτελεί σήμερα την σημερινή ΚΕΔΙΠΕΣ και είναι αυτό που διαχειριζόμαστε σήμερα.»
Απορρίπτει την κριτική ότι δεν υπήρξαν προσπάθειες για επίλυση του προβλήματος, δηλώνοντας ότι μετά το 2018 υπήρξε ένα σωστό πλαίσιο εκποιήσεων.
«Εμείς θεωρούμε ότι υπάρχει ένα σωστό πλαίσιο, το οποίο ναι μεν υπάρχουν κάποια, ίσως, προβλήματα και θεωρούμε ότι αυτό το υπάρχον πλαίσιο λειτουργεί», δηλώνει και υποστηρίζει ότι οι εκποιήσεις είναι ένα εργαλείο, είναι έναν κίνητρο στους δανειολήπτες, ειδικά τους στρατηγικούς κακοπληρωτές, ώστε να αντιληφθούν ότι έχει τελειώσει ο χρόνος για τους ίδιους, για να έρθουν μπροστά να βρον μαζί μία συνεναιτική λύση.
«Έχουμε κάνει από την ημερομηνία έναρξης εργασιών κοντά στους 10.000 πληστηριασμούς, εκ των οποίων μόνο 1.000 έχουν καταλήξει σε εκποίηση ή ανάκτηση κατοικίας.»
Ερωτηθείς για τη διαδικασία που ακολουθείται στους πλειστηριασμούς, ο κ. Παπαδόπουλος εξηγεί ότι αν γίνουν ενόσω τρέχει η διαδικασία ενώπιον δικαστηρίου και δικαιωθεί ο δανειολήπτης, θα λάβει αποζημίωση.
«Μπορεί να σταματήσει την εκποίηση ο δανειολήπτης μέσω των δικαστήριων. Είναι αυτό που και η τελευταία πρόταση νόμου, η τελευταία αλλαγή στην νομοθεσία που έχει γίνει, το οποίο το επιτρέπει αυτό μέσω των δικαστήριων και μέσω του Χρηματοοικονομικού Επίτροπου να σταματήσει τη διαδικασία εκποίησης.»
«Ο εγγυητής είναι πάντα η τελευταία λύση», επισημαίνει και σημειώνει ότι έχουν επιλυθεί πολλά δάνεια.
«Εκεί που πρέπει να δούμε υποθέσεις για ανθρωπιστικούς λόγους πάντα προσπαθούμε να τις δούμε και μέσω των σχεδίων και μέσω των υφιστάμενων πολιτικών των οποίων έχουμε. Δυστυχώς, δεν μπορούμε να ικανοποιήσουμε τους πάντες.»
Από το στούντιο της εκπομπής ο Αβέρωφ Νεοφύτου απαντά στον κ. Παπαδόπουλο:
«Και εγώ να ήμουν ΚΕΔΙΠΕΣ, να ήμουν εταιρεία εξαγοράς δανείων, βεβαίως και θα ήθελα να παραμείνει ως έχει χωρίς καμία αλλαγή αυτός ο νόμος. Παίρνω ό,τι παίρνω από τον πρωτοφιλέτη, κυνηγάω τους εγγυητές και τους κληρονόμους των εγγυητών και δεν χρειάζεται να περιμένω απόφαση δικαστηρίου.»
«Το ότι το 2008 τα μία εξυπηρεμινότητα του μήνα ήταν 5% και το 2013 έγιναν 50% είναι γιατί μέχρι το 2013 δυστυχώς υπήρχε η πρακτική που ενεκρίνετο και από την κεντρική τράπεζα, ένα δάνειο έστω και αν πέντε, δέκα, είκοσι χρόνια δεν πλήρωνε ο δανειολήπτης έστω και μια δόση αν το ενυπόθηκο κάλυψε το ποσό του δανείου δεν θεωρείτο μη εξυπηρετούμενο», σχολιάζει.
Προσθέτει ότι το δεύτερο που αγνοεί η ΚΕΔΙΠΕΣ είναι ότι μπορεί κάποιος να είναι ένας από τους 85,000 εγγυητές γιατί κάποια στιγμή υπέγραψε αλλά ποτέ δεν έλαβε κάποια ειδοποίηση από τράπεζα και πλέον ίσως κινδυνεύει το δικό του σπίτι.
«Εκτός την ευθύνη των τραπεζών ότι ουδέποτε ειδοποιούσαν τον εγγυητή ότι διογκώνεται το δάνειο στο οποίο έχετε βάλει την εγγύησή σας, το δεύτερο είναι ότι ούτε στην ΚΕΔΙΠΕΣ ούτε στις άλλες εταιρείες εξαγοράς δανείων όταν μεταφέρθηκαν αυτά τα περιουσιακά στοιχεία υπολογίστηκε στο κόστος τους η αξία των εγγυητών.»
Τονίζει ότι πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι και για το Συνεργατισμό αλλά και για τις τράπεζες οι Κύπροι καταθέτες και φορολογούμενοι και κάτοχοι αξιογράφων έβαλαν μεγάλες πλάτες.
Και αναφέρεται στις θυσίες που έκαναν οι Κύπριοι φορολογούμενοι για να σωθεί η οικονομία και για να μην ζήσουμε ξανά τον εφιάλτη του 2013.
«Όπως και η αλλαγή, δεν είναι η πρώτη που έγινε μετά το 2013 στο νόμο περί εκπίσεων, έγινε και το 2014, δεν λειτούργησε και προ του κινδύνου να είχαμε ένα δεύτερο κούρεμα το 2018 αναγκαστήκαμε να ψηφίσουμε αυτή την αλλαγή για τον νόμο εκποιήσεων που να μην περιμένει η εταιρεία εξαγοράς ή η τράπεζα την απόφαση του δικαστηρίου και όπως είπατε προηγουμένως να μπορεί να πουλά το ενυπόθηκο μέσω εκποίησης.»
Ερωτηθείς αν αυτό είναι λάθος, απαντά θετικά και εξηγεί ότι τότε ήταν αναγκαίο καθώς, όπως αναφέρει, αν δεν ψηφιζόταν θα ζούσαμε δεύτερο κούρεμα και «θα μας κρεμάζατε στην πλατεία ελευθερίας και θα ήσασταν δικαιολογημένοι» σχολιάζει χαρακτηριστικά.
«Τι λέμε εμείς στην πρότασή μας ο δημοκρατικός συναγερμός και άλλα κόμματα και βουλευτές. Να το πω με απλή γλώσσα για να το καταλάβει ο κόσμος. Απαλλάσσονται οι εγγυητές. Με αυτόν τον τρόπο ενισχύεται η διαπραγματευτική θέση του δανειολήπτη και υπάρχει ένας πιο δίκαιος διακανονισμός. Χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο ο χρηματοπιστωτικός τομέας και η οικονομία γενικότερα.»
Και δίνει παράδειγμα, εξηγώντας ότι αν έβαλες εγγύηση για 10.000 ευρώ ή 10.000 λίρες, αυτό να είναι το ποσό.
«Δεν επεμβαίνω στη σύμβαση. Τους λέω αν θέλετε. Αλλιώς να περιμένετε. Αν θέλετε. Αυτό δεν είναι αντισυνταγματικό. Ούτε και είναι αντισυνταγματικό αν δεν θέλουν εγώ ως νομοθέτης να πω ότι θα ισχύει ό,τι πριν από το 2018. Αν δεν έχεις απόφαση δικαστηρίου, δεν μπορείς να εκποίησεις.»
Προσθέτει ότι την πρόταση την δούλεψαν πέραν του ενός χρόνου και απαντά στα περί προεκλογικού.
«Ο υποφαινόμενος δεν επαναδιεκδικεί. Πότε δεν είχαμε εκλογές; Αν το έκανες το ’22, προεκλογικά. Αν το κάνεις το ’23, το ’24 έχεις ευρωεκλογές. Αν το κάνεις το ’25, έχεις εκλογές, το 26. Αν το κάνεις το 27, έχεις εκλογές το ’28. Άρα αυτή η καραμέλα…»
Σημειώνει ότι έχουμε 72,000 περίπου μη εξυπηρετούμενα δάνεια και το ποσό είναι γύρω στα 20 και πλέον δισεκατομμύρια.
«Το ποσό που εκκρεμεί είναι 20 δις. Όσο καθυστερούμε στην διευθέτηση, να το ξέρουν και οι δανειολήπτες, αν βάλεις ένα 7 με 7,5% που είναι το ελάχιστο που χρεώνουν, κάθε χρόνο κοστίζει στον δανειολήπτη, στον εγγυητή και στους κληρονόμους τους, περίπου 1,5 με 2 δις τον χρόνο. Θα πάμε άλλο 50 χρόνια και θα πληρώνουν και τα εγγόνια και τα δισέγγονά μας.»
Και εξηγεί με παραδείγματα την πρόταση του αλλά και τη διαδικασία που σήμερα ακολουθείται.
Απηύθυνε έκκληση τόσο στην Επιτροπή Οικονομικών όσο και στα άλλα κόμματα.
«Ας μην επικρατήσουν τα εγώ και τα κομματικά να βρούμε την πιο νούσιμη λύση για τους δανειολήπτες και τους εγγυητές. Όσο για τις τράπεζες που πολλάκις, πολλάκις ο κόσμος και η κοινωνία έκανε μεγάλες θυσίες, οφείλουν και αυτές την εταιρική κοινωνική τους ευθύνη. Και αναμένω να ακούσω από τις τράπεζες τις επόμενες μέρες ότι βάζουν τουλάχιστον 50 εκατομμύρια για το Ταμείο Αλληλεγγύης ή για άλλο σκοπό. Όταν είχαν ζημιές πλήρωναν οι πολίτες, τώρα αναμένει και η κοινωνία το κοινωνικό τους μέρισμα.»
Σχολιάζοντας τις θέσεις του Αβέρωφ Νεοφύτου, από το στούντιο της εκπομπής ο Επικεφαλής του Τομέα Οικονομίας ΑΚΕΛ Χάρης Πολυκάρπου βλέπει «ντυμένο» στα κόκκινα τον κ. Νεοφύτου.
«Δεν ξέρω αν ο κύριος Νεοφύτου επηρεάστηκε από το κλίμα της εποχής, διότι, ξέρετε, ο Φεβρουάριος είναι ο μήνας του κόκκινου χρώματος. Είναι του Αγίου Βαλεντίνου, είναι Καρναβάλια. Έχει την τιμητική του το κόκκινο χρώμα. Δεν ξέρω αν γι’ αυτό ίσως έβαλε τα κόκκινα του και έκανε στροφή. Πάντως το βέβαιο που θέλω να πω στον κύριο Νεοφύτου είναι ότι πρέπει να είναι πολύ καλές οι βιταμίνες του και ίσως θα πρέπει να μας τις συστήσει, διότι είχε πει στο παρελθόν ότι κουράστηκε να ψηφίζει νομοσχέδια για τις τραπεζές, αλλά συνέχισε να ψηφίζει ακάθεκτος, άρα πρέπει να αντέχει πάρα πολύ καλά.»
Σημειώνει ότι το νομοθετικό πλαίσιο άλλαξε τρεις φορές από το 2013, με αποφασιστικό ρόλο του ΔΗΣΥ, του ΔΗΚΟ και τις κυβερνήσεις Νίκου Αναστασιάδη, δίνοντας όλα τα εργαλεία στον τραπεζικό τομέα και στις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων που στη συνέχεια που πήραν τα δάνεια.
«Στην ουσία μας έφερε σε αυτό που περιέγραφε ο κύριος Αβέρωφ πριν από πέντε λεπτά σε αυτό το στούντιο. Άρα εδώ είναι η πρώτη διαπίστωση. Αυτά δεν πρέπει να τα ξεχνάμε. Διότι ο κύριος Νεοφύτου λέει ότι τώρα θέλει να λύσει ένα πρόβλημα, να μου επιτρέψετε να πω, το οποίο ο ίδιος, το κόμμα του, η κυβέρνηση του Νίκου Αναστασιάδη, δημιούργησαν για να το συζητάμε σήμερα. Διότι θυμίζω ότι το 2014 αλλάξαμε το νομοθετικό πλαίσιο για να κάνουμε πιο γρήγορες τις εκποίησεις, το 2015 περάσαμε ένα πλαίσιο αφερεγγυότητας και το 2018 που ήταν η πιο αυστηρή τροποποίηση, πήγαμε και αφαιρέσαμε τη δυνατότητα από τους δανειολήπτες να πηγαίνουν στο δικαστήριο να σταματούν την εκποίηση στις περιπτώσεις όπου αφισβητούν το χρέος.»
Σχολιάζει ότι το πρόβλημα για τις τράπεζες το έλυσαν αλλά το πρόβλημα για την κοινωνία είναι εκεί καθώς οι δανειολήπτες χρωστούν όχι στις τράπεζες αλλά στις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων.
«Εμείς εκείνο που λέμε είναι ότι τούτο το πράγμα, να χάνει κάποιος το σπίτι του για ένα πλασματικό υπόλοιπο, και άκουσα και τον κύριο Παπαδοπούλο προηγουμένως που το έλεγε, δεν μπορεί να συνεχιστεί. Είναι αδιανόητο να υπάρχει ένα πλασματικό υπόλοιπο να χάνει το σπίτι του.»
Υποστηρίζει ότι θα πρέπει να αλλάξει και να διορθωθεί η αλλαγή της νομοθεσίας που έγινε το 2018 αλλά και να γίνεται σωστή και αυστηρή εποπτεία των εταιρειών εξαγοράς πιστώσεων από την Κεντρική Τράπεζα.
«Υπάρχει και μια πολιτική ηγεσία και μια κυβέρνηση που θα έπρεπε την ώρα που βλέπει ότι υπάρχει τούτη η πίεση στους δανειολήπτες, θα έπρεπε να πάει στην κεντρική τράπεζα και να της πει θέλω αυστηρό πλαίσιο εποπτείας. Δεν το κάνει. Πρέπει να θυμίσω εδώ ακόμα κάτι, ότι η κυβέρνηση, εκτός από το αυστηρό πλαίσιο εποπτείας που έπρεπε να ζητήσει από την κεντρική τράπεζα είπε ότι θα κάνει ακόμα τρία πράγματα τα οποία δεν έκανε. Πρώτον, ειδικά δικαστήρια. Δεύτερο πράγμα που είπε τούτη η κυβέρνηση, λέει θα φέρω ένα σχέδιο ένα νέο σχέδιο εστία, κοινωνική, πολιτική. Και εδώ υπάρχει ένα κενό, τρίτο, είπε ότι θα πάμε εξωδικαστικά μέσα από τον Επίτροπο να λύνουμε πιο γρήγορα τις υποθέσεις. Εγώ δεν είδα να υπάρχει επιτάχυση διαδικασιών.»
«Το ΑΚΕΛ δεν είναι σήμερα που τα λέει αυτά τα πράγματα», σχολιάζει και αφήνει αιχμές εναντίον του Αβέρωφ Νεοφύτου.
«Άρα λοιπόν, όσοι σήμερα το παίζουν φωστήρες, προστάτες και θυμήθηκαν ότι υπάρχει και κοινωνία εκτός από τις τράπεζες τις οποίες στήριζαν, καλό είναι πρώτα και κύριο να αναγνωρίσουν ποιο είναι το πραγματικό πρόβλημα και να έρθουν να συζητήσουν. Δεύτερο, τούτο το πρόβλημα δεν λύνεται μόνο με μια πρόταση νομού, δεν λύνεται πατώντας ένα κουμπί, υπάρχουν σειρά πραγμάτων που πρέπει να γίνουν. Γι’ αυτό και εμείς λέμε θα κάνουμε τις νομοθετικές ρυθμίσεις, θα δουλέψουμε στη Βουλή για να περάσουν οι νομοθετικές ρυθμίσεις πριν από το κλείσιμο, αλλά την ίδια ώρα σας λέω ότι χρειάζεται δύο-τρία πράγματα να συνοδεύσουν τη συζήτηση στη Βουλή διότι δεν είναι με ένα κουμπί που λύνεται το πρόβλημα του ιδιωτικού χρέους.»