Why Iran Didn't Attack Turkey - Ankara's Geopolitical Calculations

Την ώρα που το Ιράν εξαπέλυσε επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων σε Ιράκ, Κουβέιτ, Κατάρ, Μπαχρέιν, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Ιορδανία και Σαουδική Αραβία, ενώ στόχοι επλήγησαν επίσης στο λιμάνι Ντουκμ του Ομάν, στη βρετανική βάση RAF Ακρωτηρίου στην Κύπρο και στο Ισραήλ, ένα κράτος της περιοχής έμεινε εκτός των ιρανικών πληγμάτων: η Τουρκία.
Το γεγονός προκαλεί έντονο ενδιαφέρον, καθώς η Τουρκία φιλοξενεί σημαντικές στρατιωτικές υποδομές των Ηνωμένων Πολιτειών και του ΝΑΤΟ. Στην αεροπορική βάση του Ιντσιρλίκ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες αμερικανικές προωθημένες πλατφόρμες στη Μέση Ανατολή, ενώ στη βάση Κιουρετζίκ λειτουργεί ραντάρ του ΝΑΤΟ που παρέχει κρίσιμες πληροφορίες για την αντιπυραυλική άμυνα, συμπεριλαμβανομένων δεδομένων που αξιοποιούνται και από το Ισραήλ.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλέστηκε το Bloomberg, αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης AWACS του ΝΑΤΟ που επιχειρούν από την αεροπορική βάση της Κόνιας είχαν μεταβάλει τις διαδρομές επιτήρησης τους, μεταφέροντας το επίκεντρο της δραστηριότητάς τους από τη Ρωσία προς το Ιράν λίγες ημέρες πριν από τις επιθέσεις.
Παρά την παρουσία αυτών των υποδομών και την παρουσία αμερικανικών δυνάμεων σε διάφορες εγκαταστάσεις στη χώρα, το Ιράν δεν επιτέθηκε σε κανέναν στόχο εντός τουρκικού εδάφους.
Η πιο συνηθισμένη εξήγηση αποδίδεται στο γεγονός ότι η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Μια επίθεση εναντίον της θα μπορούσε να ενεργοποιήσει το Άρθρο 5 περί συλλογικής άμυνας, οδηγώντας σε άμεση εμπλοκή και των 32 κρατών της Συμμαχίας. Όπως ανέφερε στο Al-Monitor ο αναλυτής Άριφ Κεσκίν του Πανεπιστημίου Άγκυρας, μια άμεση στρατιωτική ενέργεια κατά της Τουρκίας θα μπορούσε να οδηγήσει τη σύγκρουση σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.
Ωστόσο, ορισμένοι αναλυτές θεωρούν ότι η εξήγηση αυτή δεν είναι πλήρης. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Reuters τον Ιανουάριο του 2026, η τουρκική υπηρεσία πληροφοριών ΜΙΤ είχε προειδοποιήσει τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν για κινήσεις κουρδικών μαχητών που επιδίωκαν να περάσουν από το Ιράκ στο ιρανικό έδαφος.
Την ίδια περίοδο, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε συγχαρεί τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν για τον χειρισμό των διαδηλώσεων του Δεκεμβρίου στο Ιράν, υιοθετώντας τη θέση της Τεχεράνης ότι οι κινητοποιήσεις υποκινούνταν από ξένες δυνάμεις.
Μετά την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων στις 28 Φεβρουαρίου, η Άγκυρα καταδίκασε τις επιχειρήσεις ως παραβίαση του διεθνούς δικαίου, εξέφρασε λύπη για τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και αρνήθηκε να επιτρέψει τη χρήση του τουρκικού εναέριου, χερσαίου και θαλάσσιου χώρου για επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Παράλληλα, τουρκικές αρχές προχώρησαν στη σύλληψη τριών δημοσιογράφων για ζητήματα εθνικής ασφάλειας, έπειτα από λήψεις κοντά στην αεροπορική βάση του Ιντσιρλίκ.
Σύμφωνα με ορισμένες αναλύσεις, η στάση της Τουρκίας αντανακλά βαθύτερους γεωπολιτικούς υπολογισμούς. Η χώρα μοιράζεται σύνορα μήκους 534 χιλιομέτρων με το Ιράν και ανησυχεί ότι μια ενδεχόμενη κατάρρευση του ιρανικού καθεστώτος θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεγάλη προσφυγική κρίση, αλλά και σε ενίσχυση των κουρδικών αυτονομιστικών τάσεων στην περιοχή.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Άγκυρα φαίνεται να επιδιώκει μια λεπτή ισορροπία: παραμένει εντός της δυτικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας μέσω του ΝΑΤΟ, ενώ ταυτόχρονα διατηρεί ανοικτούς διαύλους με την Τεχεράνη.
Διαβάστε επίσης: Σενάρια χερσαίας επιχείρησης κατά του Ιράν με εμπλοκή Κούρδων - O ρόλος CIA