Cyprus Bids Farewell to George Vassiliou - Final Respects to the Politician, Entrepreneur, and Visionary

Για τον Γιώργο Βασιλείου τον πολιτικό, τον επιχειρηματία, τον οραματιστή, τον υποστηρικτή της επανένωσης και της συμφιλίωσης, τον ιδρυτή του Πανεπιστημίου Κύπρου, τον πατέρα, τον υποστηρικτή της ισότητας των φύλων και των καταπιεσμένων κοινωνικών ομάδων μίλησαν συνεργάτες, αξιωματούχοι και η οικογένειά του, στους επικήδειους λόγους που ακούστηκαν στην κηδεία του Τρίτου Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, το Σάββατο, στη Λευκωσία.
Ο πρώην Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Μιχάλης Παπαπέτρου είπε ότι αποτελεί μεγάλη εθνική απώλεια ο θάνατος του Γιώργου Βασιλείου, που καθιστά την Κύπρο φτωχότερη. Σημείωσε ότι υπήρξε ξεχωριστή προσωπικότητα, που, όσο ψηλά και αν ανέβηκε, ως επιστήμονας, οικονομολόγος, επιχειρηματίας ή Πρόεδρος της Δημοκρατίας, παρέμενε απλός και προσιτός.
Ο κ. Παπαπέτρου έκανε ιστορική αναδρομή στα παιδικά και φοιτητικά χρόνια του Προέδρου Βασιλείου και στις οικογενειακές συνθήκες του που διαμόρφωσαν τον χαρακτήρα του. Αναφέρθηκε, ακόμα, στα πρώτα χρόνια του εργασιακού του βίου και στην ίδρυση του ΚΕΜΑ, λίγα χρόνια μετά την επιστροφή του στην Κύπρο. Έκανε, ακόμη, αναφορά, στην οικογενειακή του ζωή, στον γάμο του με την Αντρούλλα Βασιλείου, τα τρία παιδιά και πέντε εγγόνια τους. «Ήταν περήφανος για την οικογένειά του», είπε.
Όσον αφορά την προεδρική του θητεία, ο κ. Παπαπέτρου είπε ότι κατά τη διάρκειά της, η Κύπρος έκανε «άλμα προς τα μπρος», προς την πρόοδο και τον εκσυγχρονισμό. «Σήμερα, 33 χρόνια μετά την ολοκλήρωση της θητείας του, η Κύπρος τον θυμάται και τον αποχαιρετά με αγάπη, ευγνωμοσύνη και σεβασμό για όσα συνεισέφερε», είπε.
Ο κ. Παπαπέτρου σημείωσε ότι η Προεδρία Βασιλείου άφησε πίσω της ξεκάθαρο στίγμα εκσυγχρονισμού, ορθολογισμού και προσπάθειας εξουδετέρωσης των κινδύνων που απειλούν τη χώρα, που συνδέονται με τη συνέχιση της εκκρεμότητας του Κυπριακού και την αποτυχία απαλλαγής από τη μάστιγα της διαφθοράς. «Εντόπισε κινδύνους που προκύπτουν από την εκκρεμότητα του Κυπριακού, διέγνωσε ότι η πάροδος του χρόνου με ατέρμονες συνομιλίες οδηγεί σε εμπέδωση τετελεσμένων», είπε, σημειώνοντας ότι έδωσε άμεση προτεραιότητα στην υιοθέτηση τέτοιας πολιτικής που να αξιοποιεί κάθε δυνατότητα έντιμης λύσης, ώστε σε περίπτωση αποτυχίας, να καταλογίζεται η ευθύνη στην αντίθετη πλευρά.
Πρόσθεσε ότι μόλις ο Γιώργος Βασιλείου ανέλαβε τα ηνία, ανέπτυξε έντονη διπλωματία, ώστε η διεθνής κοινότητα να ανανεώσει την αλληλεγγύη της για λύση του Κυπριακού, στη βάση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Ακόμα, είπε ότι επιχείρησε και κοινή δράση με προοδευτικές δυνάμεις στην τ/κ κοινότητα, που είχαν ως προτεραιότητα τη συνεργασία και την ειρήνη. Είπε ότι ήταν «δυστύχημα» το ότι επί των ημερών του δεν βρέθηκε ένας Ταλάτ, ένας Ακιντζί, ή ένας Έρχιουρμαν, «αλλά μόνο ο Ντεκτάς, με τις ακραίες διχοτομικές προσεγγίσεις του».
Επιπρόσθετα, ο κ. Παπαπέτρου επικεντρώθηκε στο έργο του Γιώργου Βασιλείου για τον εκσυγχρονισμό του κράτους, σημειώνοντας ότι έβαλε στο στόχαστρο το ρουσφέτι και την κομματοκρατία. Πρόσθεσε ότι διέβλεψε έγκαιρα ότι οι προοπτικές της πατρίδας διευρυνόταν στο πλαίσιο της ΕΕ. «Αντιλαμβανόμενος ότι η ένταξη στην ΕΕ πολλαπλασίαζε τις δυνατότητες επίλυσης του Κυπριακού και του εκσυγχρονισμού της χώρας, υπέβαλε στην πιο κατάλληλη στιγμή αίτηση για ένταξη της Κύπρου και στη συνέχεια, από τη θέση του διαπραγματευτή, συνέβαλε για την ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ, σε συνεργασία με τον Γλαύκο Κληρίδη και τον Κώστα Σημίτη», σημείωσε.
Ανέφερε ως χαρακτηριστικό του εκσυγχρονιστικού του έργου την ίδρυση του Πανεπιστημίου Κύπρου. Είπε, ακόμα, ότι ο Βασιλείου έφερε νέο ήθος στα πολιτικά πράγματα, με παράθεση επιχειρημάτων και ορθολογική προσπάθεια να πείσει και να πειστεί. Αναδόμησε τη δημόσια υπηρεσία, ίδρυσε την Ακαδημία Δημόσιας Διοίκησης, αναβάθμισε την Αστυνομική Ακαδημία, έκανε σημαντικές τομές στη φορολογία, επιχείρησε την ανασυγκρότηση της λειτουργίας του Εθνικού Συμβουλίου, με θέσπιση κανόνων λειτουργίας.
«Επί των ημερών του, το κύρος της Κύπρου εκτοξεύτηκε», είπε ο κ. Παπαπέτρου.
Μήνυμα από τον Μουσταφά Ακιντζί
Την ανάγκη της συμφιλίωσης των δυο κοινοτήτων υπογράμμισε ο πρώην Τουρκοκύπριος ηγέτης, Μουσταφά Ακιντζί, στην εξόδιο ακολουθία του Γιώργου Βασιλείου, μέσω της συνεργάτιδάς του, Μελτέμ Ονουρκάν Σαμάνι, η οποία ανέγνωσε μήνυμά του.
Πριν την ανάγνωση του επίσημου μηνύματος, η κ. Σαμάνι μοιράστηκε μια προσωπική μαρτυρία για τη στήριξη που παρείχε ο Γιώργος Βασιλείου σε δικοινοτικές πρωτοβουλίες διαλόγου, ακόμη και στις πιο δύσκολες περιόδους μετά το Κραν Μοντανά. Όπως ανέφερε, ο εκλιπών δέχθηκε αμέσως να συνδράμει, υπενθυμίζοντας σε όλους ότι «η ειρήνη δεν μπορεί να περιμένει τις τέλειες πολιτικές συνθήκες», αλλά πρέπει «να καλλιεργείται, να προστατεύεται και να χτίζεται, ακόμη και όταν η ατμόσφαιρα είναι εχθρική».
Συνοψίζοντας την πολιτική παρακαταθήκη του Γιώργου Βασιλείου, η κ. Σαμάνι είπε πως δίδαξε ότι «ο διάλογος δεν είναι αδυναμία, αλλά ευθύνη» και πως η Κύπρος μπορεί να προχωρήσει μόνο μέσα από «τον συμβιβασμό, την αξιοπρέπεια και τη συμφιλίωση».
Στο μήνυμά του, ο Μουσταφά Ακιντζί εξέφρασε τα ειλικρινή του συλλυπητήρια στην οικογένεια και την ελληνοκυπριακή κοινότητα, χαρακτηρίζοντας τον Γιώργο Βασιλείου ως έναν από τους ελάχιστους πολιτικούς που ήταν «ειλικρινά αφοσιωμένοι σε μια λογική και βιώσιμη λύση του Κυπριακού».
Ο κ. Ακιντζί εξήρε την προσήλωση του πρώην Προέδρου στην επανένωση, σημειώνοντας πως έδωσε μεγάλη σημασία στον διάλογο με τους Τουρκοκύπριους και εργάστηκε ακούραστα για λύση εντός ενός «αμοιβαία αποδεκτού ομοσπονδιακού πλαισίου». Καταλήγοντας, ο Τουρκοκύπριος πολιτικός περιέγραψε τον φίλο του ως έναν άνθρωπο που διέθετε σπάνια ενσυναίσθηση, «λογική, ρεαλισμό, θάρρος και ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό όραμα».
Ο άνθρωπος που οραματίστηκε και υλοποίησε το Πανεπιστήμιο
Ως τον άνθρωπο που οραματίστηκε, πείσμωσε και τελικά υλοποίησε το όραμα της ανώτατης εκπαίδευσης στον τόπο, αποχαιρέτησε τον πρώην Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Γιώργο Βασιλείου, ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Κύπρου, Καθηγητής Τάσος Χριστοφίδης. Χαρακτήρισε τον εκλιπόντα ως τον «πολιτικό θεμελιωτή» του ιδρύματος, λέγοντας πως χωρίς τη δική του πολιτική βούληση, το Πανεπιστήμιο δεν θα είχε τη σημερινή του μορφή.
Ο Πρύτανης αναφέρθηκε στη διορατικότητα του Γιώργου Βασιλείου, ο οποίος σε δύσκολες εποχές και κόντρα σε οπισθοδρομικές αντιλήψεις, τόλμησε, όπως είπε, να προχωρήσει στην ίδρυση ενός δημόσιου πανεπιστημίου. Όπως ανέφερε, ο Γιώργος Βασιλείου «τόλμησε να μην παγιδευτεί σε ατέρμονες συζητήσεις για να βρει τη λύση που θα ικανοποιούσε όλους και εν τέλει κανένα, αλλά με αποφασιστικότητα και πολιτικό θάρρος προχώρησε».
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην προσήλωση του πρώην Προέδρου στην ακαδημαϊκή ελευθερία και την αυτονομία. Ο κ. Χριστοφίδης σημείωσε πως ο Γιώργος Βασιλείου, όντας «βαθιά δημοκράτης» και «αληθινά ελεύθερος», γνώριζε καλά ότι «για να χτίσεις θεσμούς με γερά θεμέλια, οφείλεις να τους οχυρώσεις από κομματικές και άλλες εξαρτήσεις». Αυτή η στάση επέτρεψε στο Πανεπιστήμιο να αναπτυχθεί με πρότυπα διεθνώς καθιερωμένων ιδρυμάτων, μακριά από μικροπολιτικές σκοπιμότητες.
Η συνεισφορά του Γιώργου Βασιλείου δεν περιορίστηκε μόνο στη νομοθεσία, αλλά είχε άμεσο αντίκτυπο στην κοινωνία και τη νεολαία, πρόσθεσε ο κ. Χριστοφίδης. Χάρη στις ενέργειές του, δόθηκε η δυνατότητα σε χιλιάδες παιδιά να σπουδάσουν στον τόπο τους, ενώ παράλληλα δημιουργήθηκε το έδαφος για τον επαναπατρισμό Κυπρίων επιστημόνων. «Τους έδωσε χώρο για δημιουργία, χώρο να ελπίζουν και να ελπίζουμε για μια καλύτερη Κύπρο», ανέφερε ο Πρύτανης.
Κλείνοντας την ομιλία του, ο κ. Χριστοφίδης εξήρε το πολιτικό ήθος του εκλιπόντος, επισημαίνοντας πως δεν εγκλωβίστηκε σε παρωχημένες αντιλήψεις, αλλά λειτούργησε ως Ευρωπαίος ηγέτης. Ο Γιώργος Βασιλείου αφήνει πίσω του μια βαριά παρακαταθήκη, με το έργο του να αποτελεί, σύμφωνα με τον Πρύτανη, «φάρο για κάθε ενεργό πολίτη και πυξίδα για τον τρόπο που κάποιος πρέπει να πολιτεύεται: τολμηρά, θαρραλέα, με ειλικρίνεια και χωρίς εκπτώσεις για το συλλογικό καλό».
Άνθρωπος "δικός μας και όλων σας"
Ο γιος του Γιώργου Βασιλείου, Ευέλθων, εκφώνησε τον επικήδειο λόγο εκ μέρους της οικογένειας Βασιλείου. Επικεντρώθηκε στις παιδικές στιγμές που ο ίδιος θυμάται πιο έντονα, κάνοντας λόγο για τις Κυριακές, όταν ο πατέρας Γιώργος Βασιλείου αφιέρωνε πολύτιμο χρόνο στα παιδιά του. «Τις θυμάμαι ως ανέμελες στιγμές, αλλά σίγουρα θα είχες τα δικά σου προβλήματα και πιέσεις της δουλειάς, που εμείς ποτέ δεν νιώσαμε», είπε, σημειώνοντας το αίσθημα ασφάλειας και σιγουριάς που πρόσφερε στα παιδιά του.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Πολιτεία και λαός αποχαιρετούν τον Γιώργο Βασιλείου - Στην κηδεία για να συλλυπηθούν Τουφάν Έρχιουρμαν και Μεχμέτ Αλί Ταλάτ
- Με δάκρυα, σεβασμό και εκτίμηση ο κόσμος της Κύπρου αποχαιρετά τον Γιώργο Βασιλείου
- Ο επικήδειός του ΠτΔ στον Γιώργο Βασιλείου: Άνδρας επιφανής, ενάρετος και ωφέλιμος
- Γεραπετρίτης: «Πραγματιστής που θεμελίωσε την Κύπρο του 21ου αιώνα» ο Γιώργος Βασιλείου
Αναφερόμενος στην επαγγελματική πορεία του πατέρα του, ο Ευέλθων Βασιλείου, είπε ότι όταν τη δεκαετία του 1960 ίδρυσε το ΚΕΜΑ με έδρα την Κύπρο και δράστη στη Μέση Ανατολή, ήταν μια εταιρεία σε έναν άγνωστο κλάδο, της έρευνας αγοράς, σε μια εποχή που δεν υπήρχε τίποτα σχετικό. Στην πορεία, πρόσφερε θέση εργασίας σε εκατοντάδες επιστήμονες για τα επόμενα 30 χρόνια. «Είδες το μέλλον και έχτισες σε αυτό. Είδες το μέλλον νωρίς, από το 1971, όταν μιλούσες για την ανάγκη η Κύπρος να συμβαδίσει με την ΕΟΚ. Όταν ίδρυσες το πανεπιστήμιο, όταν έκανες την αίτηση για ένταξη της Κύπρου στην Ευρώπη. Έκανες πολλά γιατί έζησες πολλά», είπε, αναφερόμενος στα νεανικά χρόνια του πατέρα του.
Ο γιος του αναφέρθηκε και στη βαθιά πίστη του Γιώργου Βασιλείου ότι «λαοί που αλληλοσκοτώνονταν» μπορούσαν να έρθουν κοντά για το καλό όλων.
«Πολλοί μιλούν για την τιμιότητά σου. Εγώ σε φταίω, γιατί μου έδωσες την ψευδαίσθηση ότι η τιμιότητα μπορεί να θεωρείται δεδομένη», πρόσθεσε. Είπε, ακόμα, ότι ήταν «δουλευταράς», με πείσμα, που στις πιο δύσκολες στιγμές αρνήθηκε να το βάλει κάτω.
Ο Ευέλθων Βασιλείου στάθηκε επίσης στον σεβασμό του Γιώργου Βασιλείου στον άνθρωπο και σε όλες τις κοινωνικές ομάδες. «Πάντα με χαμόγελο, αγκάλιαζες με χαρά, με την καπακωτή χειραψία», είπε. Υπογραμμίζοντας τη βαθιά πίστη του πατέρα του στην ισότητα των φύλων, είπε ότι «όταν είπες το ‘η Ανδρούλλα και εγώ’ ακούστηκε παράξενο. Δεν πρόδιδε μόνο πόσο δυνατή ήταν η σχέση σας με τη μάμα, ούτε πόσο άξια γυναίκα είναι από μόνη της. Πρόδιδε πόσο δεδομένη θεωρούσες την ισότητα φύλων, όταν η ιδέα ήταν φρέσκια στην Κύπρο». Πρόσθεσε, ακόμα, τη στήριξή του στην πρώτη παρέλαση υπερηφάνειας στη Λευκωσία.
Το δεύτερο σημείο, στο οποίο στάθηκε, ήταν η βαθιά του πίστη για την ανάγκη για συμφιλίωση μεταξύ όλων των Κυπρίων. «Είπες ότι Ε/κ και Τ/κ μπορούμε να ζήσουμε και πρέπει να ζήσουμε μαζί», είπε, σημειώνοντας ότι για τον Γιώργο Βασιλείου η συμφιλίωση δεν ήταν ένα όραμα, αλλά μια αναγκαιότητα για την ασφάλεια του τόπου, που θα έφερνε και ευμάρεια. «Πολέμησες με σθένος και θάρρος για την επανένωση πατρίδας μας», είπε.
Καταληκτικά, σημείωσε ότι τα τελευταία χρόνια του ήταν δύσκολα. Έδωσε, όμως, την πολυτέλεια του μακρού αποχωρισμού στην οικογένειά του. «Νιώθουμε βαθιά περηφάνεια για όλα όσα έκανε. Νιώθουμε ειλικρινή ευγνωμοσύνη που τον είχαμε στη ζωή μας. Δεν ήταν μόνο δικός μας άνθρωπος, ήταν και όλων εσάς που με τα μηνύματα σας και την παρουσία σας τιμήσατε το πρόσωπο και το έργο του Γιώργου Βασιλείου. Έζησες μια ζωή γεμάτη, με νόημα, μια ζωή προσφοράς. Καλό σου ταξίδι».
ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ