Η ΕΕ διαθέτει τα εργαλεία για να πειστεί η Τουρκία σε λύση, δηλώνει ο Πρόεδρος

Η ΕΕ διαθέτει τα εργαλεία να καταδείξει τα οφέλη της λύσης στην Τουρκία, η οποία κρατά το κλειδί για τη λύση του Κυπριακού, δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, σημειώνοντας πως η Άγκυρα θα κινηθεί προς επίλυση μόνο εφόσον αντιληφθεί ότι τα οφέλη της λύσης είναι περισσότερα από τη διατήρηση της υφιστάμενης κατάστασης.
Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη έναρξης διαλόγου με την Μεγάλη Βρετανία σε σχέση με τις Βρετανικές Βάσεις στην Κύπρο μετά το τέλος της κρίσης στην Μέση Ανατολή, ενώ έκανε έκκληση για πιο ενεργό ρόλο της ΕΕ στην περιοχή.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης απαντούσε σε ερωτήσεις στο πλαίσιο εκδήλωσης την Τετάρτη της δεξαμενής σκέψης European Policy Centre στις Βρυξέλλες.
Απαντώντας σε ερώτηση, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης εξέφρασε την ετοιμότητά του να υποδεχθεί τον Τούρκο Πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν στην Κύπρο κατά την άτυπη Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 23 και 24 Απριλίου, σημειώνοντας ότι έχουν ήδη γίνει διερευνητικές επαφές μέσω Ευρωπαίων ηγετών που διατηρούν καλές σχέσεις με τον ίδιο. Ωστόσο, όπως ανέφερε, οι πρώτες αντιδράσεις από τουρκικής πλευράς δεν είναι θετικές.
«Δεν υπάρχει εναλλακτική λύση για το Κυπριακό», τόνισε, προσθέτοντας ότι η γεωγραφία δεν μπορεί να αλλάξει και ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει τα εργαλεία ώστε να καταδείξει στην Άγκυρα τα οφέλη μιας λύσης. «Μπορούμε να έχουμε μια κατάσταση win-win για την Κύπρο, την Τουρκία, την Ευρωπαϊκή Ένωση, το ΝΑΤΟ και την περιοχή», υπογράμμισε.
Ερωτηθείς σχετικά με τον ρόλο της Βρετανίας στην περιοχή, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναφέρθηκε στο θέμα των Βρετανικών Βάσεων στο νησί. Όπως είπε, μετά το τέλος της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα πρέπει να υπάρξει ανοικτός και ειλικρινής διάλογος με το Ηνωμένο Βασίλειο. Υπέδειξε ότι πέραν των γεωπολιτικών πτυχών, υπάρχει και η διάσταση των άνω των 10.000 Κυπρίων που διαμένουν στις Βάσεις, για τους οποίους, όπως είπε, η Κυπριακή Δημοκρατία έχει υποχρεώσεις.
Παράλληλα, χαρακτήρισε εξαιρετικά θετικό το επίπεδο συνεργασίας με τη σημερινή βρετανική κυβέρνηση, σημειώνοντας ότι είναι το καλύτερο από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1960 και υπενθυμίζοντας την επίσκεψη του Βρετανού Πρωθυπουργού στην Κύπρο το 2025, την πρώτη μετά από 53 χρόνια.
Αναφερόμενος στο Άρθρο 42(7) της ΕΕ περί αμοιβαίας συνδρομής, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε ότι, αν και δεν ενεργοποιήθηκε επίσημα, στην πράξη «δοκιμάστηκε με επιτυχία», εκφράζοντας ευγνωμοσύνη για την άμεση ανταπόκριση χωρών όπως η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και οι Κάτω Χώρες. Τόνισε την ανάγκη η ΕΕ να είναι πλήρως προετοιμασμένη για την αποτελεσματική εφαρμογή του μηχανισμού, χωρίς καθυστερήσεις.
Σε σχέση με την κρίση στη Μέση Ανατολή και τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Πρόεδρος υπογράμμισε ότι οι χώρες της περιοχής αναμένουν από την ΕΕ να τις προσεγγίζει ως ισότιμους εταίρους και όχι με «αποικιοκρατική» λογική. Όπως είπε, η Ένωση οφείλει να υιοθετήσει μια συνολική προσέγγιση 360 μοιρών και να ενισχύσει τη συνεργασία της με την περιοχή.
Ανέφερε επίσης ότι η Κύπρος, ως χώρα της περιοχής, λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ της ΕΕ και της Μέσης Ανατολής, επισημαίνοντας την πρωτοβουλία για διοργάνωση άτυπης συνόδου στην Κύπρο με τη συμμετοχή των 27 κρατών μελών και χωρών της περιοχής, με στόχο όχι μόνο τον διάλογο αλλά και την ανακοίνωση συγκεκριμένων ευρωπαϊκών έργων.
Σε ερώτηση για το τι μπορεί να πράξει η ΕΕ στην παρούσα κρίση, ο Πρόεδρος αποκάλυψε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη συζήτηση για πιθανή πρωτοβουλία αποκλιμάκωσης, στα πρότυπα της «Συμμαχίας των Προθύμων» για την Ουκρανία, με τη συμμετοχή ευρωπαϊκών και περιφερειακών χωρών. Όπως σημείωσε, τα κράτη της περιοχής αναμένουν μια τέτοια πρωτοβουλία από την Ευρωπαϊκή Ένωση, κάτι που συνιστά και δοκιμασία της γεωπολιτικής της αξιοπιστίας.
Σε ερώτηση για πιθανή ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι η πλειοψηφία των Κυπρίων τάσσεται πλέον υπέρ, σε αντίθεση με το παρελθόν. Ωστόσο, σημείωσε ότι κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό επί του παρόντος λόγω της στάσης της Τουρκίας, η οποία θα ασκήσει βέτο. Πρόσθεσε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία προετοιμάζεται σε τεχνικό και επιχειρησιακό επίπεδο, ώστε να είναι έτοιμη να υποβάλει αίτηση όταν το επιτρέψουν οι πολιτικές συνθήκες.
Σε σχέση με τη στάση της Κύπρου έναντι της κρίσης στη Μέση Ανατολή, ο Πρόεδρος διευκρίνισε ότι η χώρα δεν τηρεί ουδέτερη στάση, αλλά ακολουθεί θετική ατζέντα συνεργασίας με όλα τα κράτη της περιοχής. Επικαλέστηκε ως παράδειγμα τις άριστες σχέσεις τόσο με το Ισραήλ όσο και με την Παλαιστίνη, την οποία η Κυπριακή Δημοκρατία αναγνώρισε από το 1989.
Παράλληλα, αποκάλυψε ότι εξετάζεται το ενδεχόμενο φιλοξενίας στην Κύπρο συνάντησης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, εφόσον υπάρξει θετική ανταπόκριση, γεγονός που, όπως είπε, καταδεικνύει τον ρόλο της χώρας ως αξιόπιστου διαμεσολαβητή στην περιοχή.
Ο Πρόεδρος κατέληξε υπογραμμίζοντας ότι η Κύπρος επιδιώκει να λειτουργεί ως παράγοντας σταθερότητας και γέφυρα διαλόγου σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία.