Η ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου–Ελλάδας και «τα ήρεμα νερά»

«Η Ελλάδα και η Κύπρος παραμένουν προσηλωμένες στην εκτέλεση του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου Ελλάδας», δήλωσαν οι δύο κυβερνήσεις, αλλά το έργο παραμένει στάσιμο στα «ήρεμα νερά της Κάσου». Το έργο δεν προχωρεί για ένα και μοναδικό λόγο, για τον οποίο δίνονται διάφορες δικαιολογίες, όπως η επικαιροποίηση των οικονομοτεχνικών παραμέτρων.
Εκείνο που τονίζεται πάντως είναι οι εξαιρετικές σχέσεις και η συνεργασία των Κυβερνήσεων Ελλάδας και Κύπρου, όπως πάντα. Και το GSI είναι απλώς ένα κοινό έργο, που δεν πρόκειται να διασαλεύσει τις σχέσεις των δύο χωρών. Που δεν φαίνεται να ανησυχούν, ακόμα και όταν ο ΔΗΣΜΑΕ αναταράσσει τα ήρεμα νερά των σχέσεων των δύο χωρών, απαιτώντας να του καταβληθεί η δόση που του χρωστά η Κ.Δ.
Οι αρμονικές, όμως, σχέσεις των δύο χωρών δεν μπορούν να προωθήσουν την εκτέλεση του έργου και την πόντιση του καλωδίου. Χρειάζονται πρώτα βυθομετρήσεις για να γίνει ο αναγκαίος σχεδιασμός και η λεπτομερής κοστολόγηση του έργου. Και αυτές οι βυθομετρήσεις έχουν βυθισθεί στα ήρεμα νερά της Κάσου, αλλά δεν μπορούν φτάσουν τον βυθό και παραμένουν αιωρούμενες, όπως αιωρούμενη παραμένει και η κατασκευή του έργου. Προς το παρόν το μόνο που αναδεικνύεται, αλλά κρύβεται με επιμέλεια, είναι οι πολιτικές δυσκολίες και ισορροπίες. Μάταια προσπαθεί να τις αποκρύψει ο κ. Γεραπετρίτης και ο κ. Μητσοτάκης, που δηλώνουν ότι το έργο θα γίνει και οι βυθομετρήσεις θα πραγματοποιηθούν στον κατάλληλο χρόνο. Πότε άραγε θα έρθει ο κατάλληλος χρόνος;
Στο μεταξύ ακόμα και η Ε.Ε. άρχισε να ανησυχεί για το έργο, που το έχει επιχορηγήσει με μερικές δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Η κομισιόν έχει δηλώσει: «Προσδοκούμε, όλες οι πλευρές να δεσμευτούν για την ταχύτερη δυνατή υλοποίηση του έργου. Κατά βάση οποιαδήποτε περαιτέρω καθυστέρηση είναι προς ζημιά των ίδιων των εμπλεκομένων μερών». Τα εμπλεκόμενα μέρη όμως έχουν αρμονικές σχέσεις και δεν ανησυχούν, όπως ανησυχεί ο Κεραυνός. Και η εταιρεία κατασκευής του καλωδίου έχει πάρει τα μέτρα της.
Ο μόνος που έχει κατανοήσει, πού βρίσκεται η δυσκολία και το εμπόδιο για να αρχίσουν οι βυθομετρήσεις είναι ο μέσος Κύπριος πολίτης. Έχει αντιληφθεί ότι η Τουρκία τις εμποδίζει, θεωρώντας ότι η υφαλοκρηπίδα έξι μίλια μακριά από την Κάσο της ανήκει, και πρέπει να δώσει η ίδια την άδεια για τις βυθομετρήσεις.
Η Μητσοτάκης φυσικά δεν μπορεί να το πει αυτό. Αν το πει θα παραδεχθεί ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να διασφαλίσει την κυριαρχία της στη θάλασσα και θα παραδεχθεί ότι δέχεται την αμφισβήτηση της κυριαρχίας της, που την κατοχυρώνει το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας. Το άλλο που μπορεί να κάμει είναι να στείλει το στόλο της για να προστατεύσει το πλοίο, που θα κάμνει της βυθομετρήσεις και να επιβεβαιώσει την κυριαρχία που της αναγνωρίζει το διεθνές δίκαιο. Αλλά αυτό δεν μπορεί ή δεν θέλει να το κάμει. Για τούτο δηλώνει ότι οι βυθομετρήσεις θα γίνουν στον κατάλληλο χρόνο.
Η Κομισιόν πιέζει για την ταχύτερη δυνατή υλοποίηση του έργου. Και πολλοί κατηγορούν την Κομισιόν, ότι δεν παίρνει θέση, ούτε κάμνει κάποια δήλωση για την αυθαίρετη και παράνομη στάση της Τουρκίας. Όμως γιατί να κάμει τέτοια δήλωση η Κομισιόν; Υπάρχει ενώπιόν της καμιά δήλωση ή καταγγελία της Ελλάδας, ότι η Τουρκία εμποδίζει το έργο, με παράνομη επέμβαση στην θαλάσσια κυριαρχία κράτους μέλους της Ε.Ε.;
Η Κομισιόν γνωρίζει, ότι το έργο ξεκινά και ακολουθεί την ελληνική υφαλοκρηπίδα. Γιατί λοιπόν να κάμει δήλωση και να κατηγορεί την Τουρκία; Κανονικά θα έπρεπε να προειδοποιήσει, ότι αν το έργο παραμείνει στάσιμο, θα αποσύρει την επιχορήγηση. Απλώς τονίζει ότι το έργο είναι σημαντικό για την ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης.
Η Ελλάδα έχει δύο επιλογές. Η πρώτη επιλογή είναι να δηλώσει στην Κομισιόν και στο ΝΑΤΟ, έστω και ως εμπιστευτική προειδοποίηση, ότι θα στείλει πολεμικά σκάφη στα νερά της Κάσου, για να διασφαλίσει την κυριαρχία της και να προστατεύσει ακόμα και με πολεμικά μέσα το σκάφος που θα κάμει τη βυθομέτρηση. Αλλά πρέπει να είναι αποφασισμένη να το κάμει. Μόλις τα τουρκικά πλοία πλησιάσουν απειλητικά θα ζητήσει σύγκληση του Σ.Α. και θα δηλώσει δημόσια, ότι θα προστατεύσει ενόπλως την κυριαρχία της.
Η δεύτερη επιλογή είναι να αποφασίσει ματαίωση του έργου με τη σύμφωνη γνώμη της Κ.Δ., που οι σχέσεις είναι αρμονικές και δεν πρόκειται να διασαλευτούν. Έτσι ούτε τα ήρεμα νερά θα νιώσουν τρικυμία. Χρειάζεται μόνο να ρίξει ένα κεραυνό ή να επιρρίψει την ευθύνη στον Κεραυνό. Μήπως η νέα επικαιροποίηση των οικονομοτεχνικών παραμέτρων και μια νέα μελέτη βιωσιμότητας του έργου που ανακοινώθηκε, έχει σκοπό την αναβολή και τελικά τη ματαίωση του έργου;
Ελπίζουμε ότι το έργο θα συνεχιστεί, χωρίς τις παράνομες αντιδράσεις και παρεμβάσεις της Τουρκίας. Αλλά αυτή η αλλαγή στάσης της Τουρκίας να προέλθει από πίεση της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ, ύστερα από αίτημα της Ελλάδας και όχι από παραχώρηση ανταλλαγμάτων στα κυριαρχικά δικαιώματα που ανήκουν στην Ελλάδα. Αυτό θα είναι καταστροφικό για την Ελλάδα και το μέλλον της.