Μαρίνος Κλεάνθους: Ο παραγοντισμός των στελεχών του και τα «εγώ» έπληξαν τον ενδιάμεσο χώρο

Βγήκε δημόσια να αμφισβητήσει όσα ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ καταλόγισε στην κυβέρνηση Χριστοδουλίδη για τη διαχείριση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου-Ελλάδας σε μια περίοδο που επικαιροποιήθηκε αν και χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο η παραίνεση για συνένωση των δυνάμεων του ενδιάμεσου χώρο. Ο εκ των αντιπροέδρων της Δημοκρατικής Παράταξης Μαρίνος Κλεάνθους δεν κρύβει λόγια. Προκαλεί με τις τοποθετήσεις του σε ένα αντίλογο που ίσως να ξένιζε σε ένα άλλο κράτος, στη λογική ότι και τα δύο κόμματα είναι συνεργαζόμενα στην Κυβέρνηση Χριστοδουλίδη και αναζητούν ερείσματα προκειμένου να έχουν ουσιαστική εκπροσώπηση στη νέα Βουλή. Ο κ. Κλεάνθους δεν αποσύρει την κριτική του ότι είναι το ΔΗΚΟ είναι παντρεμένο με την Κυβέρνηση αλλά ερωτευμένο με την αντιπολίτευση. Ξεκαθαρίζει με αποδέχτες όλους στο σημερινό πολιτικό σκηνικό πως η ΔΗΠΑ δεν τοποθετείται σε συμμαχίες απέναντι σε κόμματα και δηλώνει πως το κόμμα του είναι έτοιμο για συνεργασία με τη Δεξιά και την Αριστερά. Διερωτάται: ποιες είναι οι προθέσεις της σημερινής ηγεσίας του ΔΗΚΟ; Και πόσο καλόπιστες είναι; Για να επσημάνει πως η έντονη δημόσια αντιπολιτευτική κριτική ενόσω το ΔΗΚΟ παραμένει στην κυβέρνηση είναι εκτός θεσμικού πλαισίου.
–Σε αναβρασμό βρίσκεται ο χώρος του λεγόμενου Κέντρου τον τελευταίο καιρό, την ώρα που ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στέλνει καθαρό μήνυμα ότι επιθυμεί κεντροδεξιά πλειοψηφία στη Βουλή που θα προκύψει από τις κάλπες του 2026. Εσείς στη ΔΗΠΑ τι ανάγνωση κάνετε και που τοποθετείστε;
-Η ΔΗΠΑ ως κόμμα του Κέντρου συνεχίζει να πολιτεύεται ψύχραιμα και να επενδύει στην παραγωγή προτάσεων και θέσεων. Με δεδομένη τη μέχρι σήμερα στάση της Αριστεράς στην Βουλή αλλά και το γεγονός ότι ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ιδεολογικά ανήκει στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, είναι λογικό και αναμενόμενο ο ίδιος να επιθυμεί πλειοψηφία της κεντροδεξιάς στη Βουλή. Εμείς ,όμως, ως ΔΗΠΑ βάζουμε και μια δική μας διακριτή θέση: λέμε πως ως Κεντρώοι έχουμε τον ρόλο και το βάρος τόσο σε επίπεδο Βουλής όσο και σε άλλες διαδικασίες να είμαστε ανοιχτοί και έτοιμοι να βρούμε κοινούς βηματισμούς τόσο με τη Δεξιά όσο και με την Αριστερά στα κεφαλαιώδη θέματα του τόπου. Διότι για εμάς η πολιτική σταθερότητα, η σύνθεση και οι συναινέσεις είναι μέσα στο πολιτικό μας DNA.
–Πώς βλέπει η ΔΗΠΑ την προοπτική μιας κεντροδεξιάς συνεργασίας και υπό ποιες προϋποθέσεις;
-Η ΔΗΠΑ από την πρώτη μέρα της ίδρυσής της μίλησε για την ανάγκη ευρύτερων υπερβάσεων και συνεργασιών. Θα σας θυμίσω πως ήταν δική μας η πρόταση για συνεργασία ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ για εκλογή του Προέδρου της Βουλής το 2021. Πρόταση που αν και βρήκε ανταπόκριση , τελικά δεν περπάτησε όχι με δική μας ευθύνη. Επίσης αντιλαμβανόμαστε πως είναι πιθανό η νέα Βουλή να αποτελείται από εκπροσώπους πολλών κομμάτων. Με τις σκέψεις αυτές εμείς δηλώνουμε έτοιμοι για συνεργασίες με τα κόμματα που θα συμφωνήσουμε σε κοινές θέσεις. Δεν θα ενταχθούμε όμως σε κοινές συμμαχίες με κίνητρο να είμαστε «οι απέναντι» από άλλα κόμματα. Ούτε και θέλουμε να αποκλείσουμε δημοκρατικές πολιτικές δυνάμεις που μπορεί προς το παρόν να έχουν διαφορετικές προσεγγίσεις αλλά δεν επιθυμούν να συνεργαστούμε. Για εμάς «απέναντι» δεν είναι κόμματα αλλά τα προβλήματα της κοινωνίας. Η ΔΗΠΑ , λοιπόν, δεν θα ενταχθεί σε συμμαχίες με τη λογική των «απέναντι» αλλά θα στηρίξει συνεργασίες που θα καλλιεργούν ευρύτερη σύνθεση και συναίνεση για να δοθούν λύσεις.
– Δηλώνετε ότι είστε δίπλα στον Πρόεδρο αλλά φαίνεστε να είστε ως κόμμα απέναντι από το ΔΗΚΟ…
-Η συνεργασία μας με τον Πρόεδρο ήταν στη βάση κοινού προγράμματος. Με σταθερή και αξιόπιστη προσέγγιση και παρά τα προβλήματα ή τα θέματα που μπορεί να προκύπτουν στη μεταξύ μας συνεργασία συμφωνούμε με τους στόχους και τις πολιτικές της κυβέρνησης και γι αυτό χαιρόμαστε που σειρά θέσεων και προτάσεων μας άρχισαν να υλοποιούνται. Αν και πολλοί από εμάς που σήμερα είμαστε στην ΔΗΠΑ παλαιότερα ανήκαμε στο ΔΗΚΟ, η ΔΗΠΑ δεν είναι ούτε το νεο ΔΗΚΟ ούτε και το αντι-ΔΗΚΟ. Έχουμε διαφορετικές προσεγγίσεις σε σειρά ζητημάτων και με ευγένεια και σεβασμό καταθέτουμε τις δικές μας θέσεις. Με νηφαλιότητα, ψυχραιμία και σταθερότητα θεωρούμε πως είμαστε ένα νούσιμο κεντρώο κόμμα που ιεραρχεί πάνω από όλα το κοινό καλό και επιδιώκουμε ως κεντρώοι τις λύσεις μέσα από τον διάλογο και τη σύνθεση. Για εμας σήμερα το ΔΗΚΟ του Νικόλα Παπαδόπουλου έπαψε να υπηρετεί το Κέντρο και μετατράπηκε σε ένα κόμμα που χωρίς σταθερότητα κινείται με εξάρσεις με μόνο στόχο την προώθηση των μεγάλων Εγω της ηγεσίας του. Γι αυτό και το βλέπουμε να κινείται αλλοπρόσαλλα και οι αποφάσεις του τα τελευταία χρόνια να μην έχουν συνοχή ή σταθερότητα.
–Εσείς τελικά ευνοείτε συνεργασία και με τη Δεξιά και με την Αριστερά;
-Σωστά! Για εμάς κέντρο είναι ο χώρος που βρίσκεται σε συνεχή διάλογο και με τη Δεξιά και με την Αριστερά. Χωρίς διάθεση μονοπωλίου της αλήθειας. Και ως Κεντρώοι «βασανίζουμε» κάθε προσπάθεια για συγκλίσεις. Η δημοκρατία είναι ένα σύνθετο και δύσκολο πολίτευμα καθώς προϋποθέτει καθαρές πολιτικές θέσεις, ειλικρινή διάλογο και αποτελεσματικότητα. Εμείς ως ΔΗΠΑ, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι στηρίζουμε μια κυβέρνηση της οποίας ο Πρόεδρος ανήκει στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, θα συνεχίσουμε να προσπαθούμε για ευρύτατες συνεργασίες. Έχουμε πολλές κοινές ανησυχίες και με την Δεξιά και με την Αριστερά , ειδικότερα σε ό,τι αφορά το κυπριακό – το οποίο θα πρέπει να ιεραρχείται ως πρώτο στις προτεραιότητες των κομμάτων.Βέβαια ας μην προτρέξει κάποιος να θεωρήσει πως υπονοώ ο,τιδήποτε για τις επόμενες προεδρικές εκλογές. Μιλώ ευρύτερα όπως είναι η πάγια θέση της ΔΗΠΑ.
–Αν και είστε σάρκα από τη σάρκα του ΔΗΚΟ τι είναι εκείνο που σας χωρίζει και δυναμιτίζει την όποια προοπτική συνένωσης δυνάμεων σε μια πολύ ιδιαίτερη συγκυρία κατά την οποία καταγράφεται πολύ έντονη αμφισβήτηση των κομμάτων;
-Αρκετά μέλη μας όντως παλαιότερα ανήκαν στο ΔΗΚΟ. Είναι γνωστή η πορεία του καθενός και πως βρέθηκαν στη ΔΗΠΑ. Όμως θα ήθελα να σας ενημερώσω πως η πλειοψηφία των μελών της ΔΗΠΑ δεν προέρχεται από το ΔΗΚΟ . Οι διαφορές μας με το ΔΗΚΟ δεν είναι προσωπικές. Ούτε ψυχολογικές! Το 2018 αποφασίσαμε ως Κεντρώοι να επανιδρύσουμε το χώρο μας. Θεωρούσαμε πως απουσιάζει μια ψύχραιμη, νούσιμη και σταθερή κεντρώα παράταξη που δεν θα πολιτεύεται με το θυμικό αλλά θα επενδύει στον διάλογο, στις συνεργασίες. Αντιλαμβανόμαστε πως οι εποχές ενθαρρύνουν τα συνθήματα, τις φωνές και την τοξικότητα. Εμείς ως Κεντρώοι δεν ακολουθούμε αυτό τον δρόμο. Μιλούμε καθαρά και με σεβασμό στις αντίθετες απόψεις. Σήμερα με το ΔΗΚΟ, αν και στηρίζουμε την ίδια κυβέρνηση , έχουμε διαφορετικές θέσεις σε σειρά ζητημάτων. Με κύριο το κυπριακό για το οποίο το ΔΗΚΟ συνεχίζει να πολιτεύεται χωρίς ξεκάθαρη προσέγγιση και βάζοντας τόσες πολλές υποσημειώσεις που ο μέσος πολίτης δεν αντιλαμβάνεται τι τελικά πρεσβεύει.
–Είπατε πώς το ΔΗΚΟ είναι παντρεμένο με την Κυβέρνηση αλλά ερωτευμένο με την αντιπολίτευση. Πιστεύετε ότι η στάση του προκαλεί πρόβλημα στην Κυβέρνηση;
-Σίγουρα! Κάθε δημόσια αντιπαράθεση από τον Πρόεδρο ενός κόμματος που στηρίζει την κυβέρνηση ειδικά για τέτοια ευαίσθητα ζητήματα δεν ωφελεί και δεν παράγει θετικά αποτελέσματα. Το πρόβλημα δεν είναι η διαφορετική προσέγγιση σε κάποια ζητήματα. Και εμεις ως ΔΗΠΑ έχουμε κατά καιρούς εκφράσει τη θέση πως για πολλά έπρεπε να υπήρχε καλύτερος συντονισμός. Όμως παρά τα προβλήματα (άλλα μικρότερα και άλλα μεγαλύτερα) συνεχίζουμε να στηρίζουμε την κυβέρνηση διότι συμφωνούμε με την κατεύθυνση της χώρας, την υλοποίηση του προγράμματος (το οποίο σε σημαντικό βαθμό προσπαθούμε να επηρεάζουμε). Το πρόβλημα σήμερα με τις θέσεις και την ένταση που δημόσια εκφράζει ο Νικόλας είναι ο προβληματισμός σε σχέση με τις προθέσεις του. Κι αυτό διότι οι αντιπολιτευτικοί τόνοι του ΔΗΚΟ έγιναν την ίδια ώρα που ο κ. Παπαδόπουλος μίλησε για το σενάριο συνεργασίας του ΔΗΚΟ με τον ΔΗΣΥ την επόμενη μέρα των βουλευτικών εκλογών. Και διερωτώμαι: δηλαδή ο κ. Παπαδόπουλος έχει περισσότερα κοινά σημεία με την ηγεσία του ΔΗΣΥ παρά με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας τον οποίο στηρίζει; Αυτά τα παιχνίδια της εξουσίας είναι που οδηγούν στην απαξίωση της πολιτικής από τους πολίτες. Κάποιος φίλος μου είπε «μετά τις προσπάθειες του Νικόλα να διασπάσει την ΕΔΕΚ και την ΔΗΠΑ, τώρα προσπαθεί να δημιουργήσει πρόβλημα και στην κυβέρνηση». Ομολογώ ότι βρήκα αυτό το σχόλιο εύστοχο αλλά ταυτόχρονα αν ισχύει είναι ανησυχητικό και απαράδεκτο. Προκύπτει λοιπόν το ερώτημα: ποιες είναι οι προθέσεις της σημερινής ηγεσίας του ΔΗΚΟ; Και πόσο καλόπιστες είναι; Διότι η έντονη δημόσια αντιπολιτευτική κριτική ενόσω το ΔΗΚΟ παραμένει στην κυβέρνηση είναι εκτός θεσμικού πλαισίου.
–Η εντύπωση που δημιουργείται είναι ότι άρχισε ένα πολύ πρώιμο blame game για τα κακά αποτελέσματα που έρχονται στις βουλευτικές…
-Θα συμφωνήσω μαζί σας. Κάποιοι από τώρα ξεκίνησαν να ετοιμάζουν το αφήγημά τους για την επόμενη μέρα των επικείμενων εκλογών. Κάποιοι άλλοι ήδη ξεκίνησαν και το παρασκήνιο για τις προεδρικές εκλογές που θα γίνουν σε δύο χρόνια! Προβληματίζομαι για το πόσο δύσκολες θα είναι οι συνεννοήσεις , ο διάλογος και η εξεύρεση κοινού παρονομαστή στην επόμενη Βουλή. Εύχομαι οι πολίτες κόντρα στην τοξικότητα και τα συνθήματα και παρά την απογοήτευση που υπάρχει να στηρίξουν καθαρές , συνεργάσιμες και μετριοπαθείς επιλογές. Χρέος όλων εμάς που είμαστε στα κοινά να πείσουμε.
–Πώς διαβάζετε τις μέχρι τώρα δημοσκοπήσεις; Δύσκολα τα δεδομένα για την ΔΗΠΑ…
Πάντα διαβάζουμε και μελετούμε με προσοχή τις δημοσκοπήσεις. Κάποιες , αν μου επιτρέπεται, τις διαβάζουμε πιο προσεκτικά από κάποιες άλλες. Και με σταθερή και επίμονη δουλειά είμαστε βέβαιοι πως για άλλη μια φορά θα τις διαψεύσουμε. Είναι κοινή ανάγνωση πως σημαντικό κομμάτι της κοινωνίας τελεί υπό θυμό ή σύγχυση και δεν έχει αποφασίσει ακόμη τι θα ψηφίσει. Επίσης πολύ μεγάλο ποσοστό συμπολιτών μας δείχνει αποφασισμένο να μην ψηφίσει την προηγούμενη του παραδοσιακή επιλογή. Θέλω να κάνω ακόμη ένα σχετικό σχόλιο: στον κλασικό μύθο του Αισώπου με τον λαγό και την χελώνα όλες οι λογικές προβλέψεις έδειχναν πως η χελώνα δεν θα τα καταφέρει. Στο τέλος όμως η αργή, μεθοδική και αθόρυβη χελώνα κατάφερε έκοψε το νήμα. Με σεβασμό και σεμνότητα καταθέτουμε την άποψη πως αυτό θα γίνει και με την ΔΗΠΑ στις επερχόμενες βουλευτικές εκλογές.
–Σας προβληματίζει το γεγονός ότι ο Μάριος Καρογιάν, μπορεί να μην είναι ξανά υποψήφιος βουλευτής και ενδεχόμενα να συμβάλει στην συρρίκνωση αντί στην ενίσχυση των κομματικών ποσοστών ;
-Η σφραγίδα του Μάριου Καρογιάν στη ΔΗΠΑ είναι βαρύνουσα και αναμφισβήτητα όποια απόφαση και αν πάρει θα έχει αντίκτυπο στους φίλους και στα μέλη μας. Οι οποιεσδήποτε αποφάσεις που θα πάρει ο Πρόεδρος Καρογιάν είναι σεβαστές και σίγουρα θα γίνουν με αποκλειστικό γνώμονα το καλό της Παράταξης και τις προοπτικές της ΔΗΠΑ την επόμενη μέρα. Μένει λοιπόν να δούμε τις τελικές αποφάσεις του Προέδρου και αναλόγως θα έχουμε την ευκαιρία να το αναλύσουμε εν ευθέτω χρόνω.
Τα τρία αγκάθια που πλήγωσαν τον χώρο του κέντρου
–Υπερτιμημένη αξία ο λεγόμενος ενδιάμεσος χώρος που χρόνια τώρα απασχολεί περισσότερο με τις τριβές του, τις εσωτερικές διαγραφές παρά τις κινήσεις συνένωσής του και συμπόρευσής του…
-Ο λεγόμενος ενδιάμεσος χώρος , ήταν ο χώρος που είχε διαχρονικά το ιστορικό και πολιτικό ρόλο του ρυθμιστή των πολιτικών εξελίξεων . Γι’ αυτό και οι εξελίξεις του έχουν πάντοτε ενδιαφέρον. Ο χώρος, όμως, υπέφερε κατά καιρούς από δύο φαινόμενα: το πρώτο φαινόμενο είναι ο παραγοντισμός των στελεχών του. Αξιωματούχοι που λειτουργούσαν αυτόνομα με μόνο γνώμονα την εξυπηρέτηση της προσωπικής τους ατζέντας. Τα μεγάλα «Εγω» πάνω από το «εμείς». Το δεύτερο πρόβλημα του ενδιάμεσου χώρου είναι η καθαρότητα των θέσεών του. Φαινόμενα παλινδρομήσεων και αποφάσεων που δεν στηρίζονται σε ένα ενιαίο αφήγημα ή σε μια σταθερή ιδεολογική και πολιτική βάση. Υπάρχει και ένα τρίτο δεδομένο: το γεγονός ότι λόγω του ρόλου του ήταν εύκολα σε άμεση ή έμμεση σχέση με την εξουσία καλλιέργησε μη υγιείς πολιτικές συμπεριφορές. Αυτά είναι που βλέπει σήμερα η κοινωνία και θεωρούμε πως το Κέντρο θα γυρίσει σελίδα τον Μάιο με τη ΔΗΠΑ δυνατά στην Βουλή.
–Η αντισυστημική ψήφος σας προβληματίζει;
-Πολύ! Ξέρετε η δημοκρατία είναι ένα ευαίσθητο , δύσκολο και δυσκίνητο πολίτευμα. Χρειάζεται η συνεργασία πολλών θεσμικών οργάνων προκειμένου να είναι αποτελεσματική. Απαιτείται συνεχής εγρήγορση. Η ραγδαία και σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτη πρόοδος της τεχνολογίας και του διαδικτύου επέφερε -ανάμεσα στα άλλα- μια μεγάλη πίεση και κρίση στον τρόπο που λειτουργούν τα κόμματα, οι κυβερνήσεις και οι θεσμοί. Οδήγησε επίσης ένα σημαντικό μέρος των πολιτών που δικαιολογημένα είναι απογοητευμένο από κάποια πράγματα, να κινείται με θυμό παρά με λογική. Και με όρους εκδίκησης παρά επούλωσης και δημιουργικής επίλυσης των προβλημάτων που υπάρχουν. Ως πολιτικοί που είμαστε έχουμε ένα καθήκον: να στραφούμε ακόμη περισσότερο στην πολιτική. Να γίνουμε πιο αποτελεσματικοί σε όσα κάνουμε. Η κατάσταση θυμίζει λίγο τον αρχαιοελληνικό μύθο του Τήλεφου: μάταια έψαχνε να επουλώσει τις πληγές που του προκάλεσε ο Αχιλλέας. Ο χρησμός όμως ήταν σαφής: η θεραπεία θα έρθει μόνο αν εμπιστευτεί αυτόν που τον τραυμάτισε. Αυτή είναι και η πρόκληση των κομμάτων και των πολιτικών σήμερα : μετά τις απογοητεύσεις που έδωσαν στην κοινωνία, θα πρέπει να πείσουν πως είναι η μοναδική θεσμική λύση για τα προβλήματα που προκάλεσαν. Ο,τιδήποτε άλλο βαφτίζεται ως αντισυστηματικο κατά την άποψή μας είναι και επικίνδυνο.
–Οι μέχρι τώρα κινήσεις/αντιδράσεις των κομμάτων που σήμερα εκπροσωπούνται στη Βουλή δείχνουν αδυναμία λήψης των μηνυμάτων της κοινωνίας και προώθησης διορθωτικών μέτρων που θα επαναφέρουν τους πολίτες στις κάλπες. Οι δικές σας θέσεις ποιες είναι;
-Χρειάζεται συνεχής εγρήγορση . Τίποτε και κανένας είναι δεδομένος. Από τη μια η διάθεση της κοινωνίας για αλλαγές και για αποδομήσεις ιστορικών πυλώνων μπορεί να είναι και μια δημιουργική αρχή μιας νέας εποχής. Αρκεί τα νέα οικοδομήματα που θα χτιστούν να έχουν γερές και θετικές βάσεις. Με άλλα λόγια να είναι μια θετική ανατροπή ανοικοδόμησης και όχι ένα άναρχο γκρέμισμα των πάντων στο όνομα της αλλαγής. Εμείς ως κεντρώοι της ΔΗΠΑ δεν φοβόμαστε τις αλλαγές. Ούτε και τη δημοκρατία. Είμαστε όμως απέναντι στο λαϊκισμό, την απόλυτη άρνηση των πάντων και την ανέξοδη κριτική. Παρά τις δυσκολίες και τις δαιδαλώδεις διαδικασίες που θα πρέπει να ακολουθούμε για να τηρήσουμε τις θεσμικές μας διαδικασίες, είμαστε αισιόδοξοι πως οι πολίτες θα δουν πως η ΔΗΠΑ άρχισε να μαθαίνει και από τα λάθη της και πως λαμβάνει τα μηνύματα της κοινωνίας.