Στον προθάλαμο της υστερίας

Σε στιγμές που ο δημόσιος λόγος φορτίζεται και η κοινωνία μοιάζει να παρασύρεται από τον θόρυβο, χρειάζεται κάτι που σπανίζει: μέτρο, ψυχραιμία και επίγνωση της ευθύνης του λόγου.
Η αναστάτωση και τα ερωτηματικά που προκάλεσε το πρόσφατο βίντεο είναι δεδομένα και δεν μπορούν να υποτιμηθούν. Γι’ αυτό και από την πρώτη κιόλας ώρα, η ΔΗΠΑ μίλησε καθαρά και χωρίς αστερίσκους: ζητήσαμε άμεση, ανεξάρτητη και ουσιαστική διερεύνηση της υπόθεσης. Χωρίς υπεκφυγές, χωρίς σιωπές, χωρίς αναμονή διαμόρφωσης κλίματος.
Και αν προκύψουν στοιχεία, κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου. Ούτε αξιώματα, ούτε ονόματα, ούτε κομματικές ταμπέλες θα λειτουργήσουν ως ασπίδα. Η ευθύνη, όπως και η λογοδοσία, είναι το ίδιο βαριά για όλους. Σαν τη ρομφαία του Δαμοκλή, που αιωρείται πάνω από την εξουσία για να θυμίζει ότι η δύναμη χωρίς λογοδοσία είναι ψευδαίσθηση.
Όμως τις τελευταίες μέρες με λύπη παρακολουθούμε κάτι άλλο: ο δημόσιος λόγος άρχισε να ξεφεύγει από την ουσία της υπόθεσης και η ένταση άρχισε να γίνεται τοξική. Αν κάποιος διαβάσει μόνο τις αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, θα μπορούσε εύκολα να συμπεράνει ότι η χώρα έχει μπει στον προθάλαμο του ψυχιατρείου. Κυριαρχούν οι φωνές, τα υβριστικά επίθετα, οι πρόωρες καταδίκες και η ανθρωποφαγία. Είναι να απορεί κανείς ποιος θα είναι το τελικό αποτέλεσμα αυτής της συλλογικής υστερίας.
Οι ίδιοι οι πρωταγωνιστές του βίντεο μιλούν για συρραφή αποσπασμάτων, για μια εικόνα που δεν αποτυπώνει πιστά όσα ειπώθηκαν. Μπορεί να ισχύει, μπορεί όχι. Αλλά σε κάθε περίπτωση, το ερώτημα παραμένει : δεν πρέπει πρώτα να προηγηθεί η έρευνα και μετά η κρίση;
Η ΔΗΠΑ δεν συμμετέχει στην ανθρωποφαγία και στο λασποπόλεμο. Γι’ αυτό και δεν κινηθήκαμε με όρους μικροπολιτικού εντυπωσιασμού. Όσοι επιλέγουν αυτόν τον δρόμο, μπορεί να κερδίζουν στιγμιαίο θόρυβο, αλλά ζημιώνουν τη δημοκρατία και δηλητηριάζουν τον δημόσιο βίο.
Αν θέλουμε πραγματικά το καλό της χώρας, ας χαμηλώσουμε τους τόνους. Άλλωστε ό,τι είχαμε να πούμε κόμματα και πολιτικοί από την Πέμπτη που κυκλοφόρησε το βίντεο μέχρι σήμερα το είπαμε. Ας αφήσουμε τη διερεύνηση να κάνει τη δουλειά της και μετά ας επανέλθουμε για την κριτική και τις καταδίκες. Και ας θυμηθούμε ότι η δημοκρατία δεν αντέχει να ζει μόνιμα κάτω από το ξίφος του θυμού – αλλά μόνο κάτω από το φως της ψυχραιμίας και της λογικής.
* Αντιπρόεδρος ΔΗΠΑ