Iran's Situation: A Historical Perspective Suggests De-escalation

Γράφει: Παύλος Κ. Παύλου
Το ερώτημα πόσο θα διαρκέσει η νέα πολεμική αναταραχή στην πολύπαθη Μέση Ανατολή, που αυτή τη φορά έφτασε κυριολεκτικά και στα δικά μας σπίτια προκαλώντας, κατά το συνήθειό μας, υπερβολική και ασύμμετρη αναταραχή, ας προστεθεί και η δική μου πρόβλεψη, πλάι στις πολλές των πολιτικών αναλυτών, πανεπιστημιακών, στρατιωτικών και άλλων. Βασίζεται πιο πολύ στην αεί διδάσκουσα Ιστορία, παρά στη θεώρηση των τρεχόντων, φανερών και κρυφών.
Τι μας λέει, λοιπόν, η Ιστορία, συνδυασμένη και με την κοινή λογική, που συχνάκις ξεχνάμε, ενώ είναι ο καλύτερος μπούσουλας, για τα μικρά και ασήμαντα της καθημερινότητας μέχρι τα δύσκολα και περίπλοκα του γεωστρατηγικού γίγνεσθαι; Μας υπενθυμίζει ότι οι πρόγονοι των σημερινών Ιρανών, οι Πέρσες, από τα αρχαία χρόνια και κυρίως από την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, δημιούργησαν σπουδαίο πολιτισμό, εξελίχθηκαν σε ισχυρή στρατιωτική δύναμη, γνώριζαν όμως και τι θα πει ρεαλισμός, ευελιξία και οπισθοχώρηση σε στιγμές που κινδύνευε η χώρα και η ύπαρξή τους. Μόνο που, ως περήφανος λαός, ουδέποτε παραδέχονταν ήττα και την παρουσίαζαν σαν δική τους επιλογή. Κατέφευγαν έτσι στον γυμναστικό, ακροβατικό όρο της κυβίστησης (από το αρχαίο ρήμα κυβιστώ, που σημαίνει αναστρέφομαι με το κεφάλι κάτω), και περιγράφει την περιστροφή του σώματος γύρω από τον εγκάρσιο άξονα. Για να καταλαβαινόμαστε, έκαμναν κωλοτούμπα κατά τον απλό λαό, που μεταφορικά έχει την έννοια της θεαματικής αλλαγής στάσης, κυρίως πολιτικής. Δεν είναι βέβαια τούτο αποκλειστικό χαρακτηριστικό των Περσών-Ιρανών. Λίγη σκέψη θα φέρει στο νου πολλά. Μην πάτε μακριά. Θυμηθείτε έργα και ημέρες δικών μας και Ελλαδιτών πολιτικών, του αμετροεπούς Τραμπ και άλλων, για να καταγράψετε πλήθος παραδειγμάτων.
Θέμα ημερών η νέα κωλοτούμπα
Μας λένε, λοιπόν, καταρτισμένοι αναλυτές ότι ο πόλεμος θα κρατήσει επί μακρόν, φέρνοντας ως παράδειγμα την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία ή τις παλιότερες εισβολές Αμερικανών και Σοβιετικών στο Αφγανιστάν, που έχουν όμως εντελώς διαφορετικά χαρακτηριστικά. Γιατί ο γράφων ισχυρίζεται και διακινδυνεύει πρόβλεψη ότι είναι θέμα ημερών η παύση των εχθροπραξιών και η επιστροφή, αλλά με εντελώς διαφορετικούς όρους, στο τραπέζι του διαλόγου-υποχρεωτικής συνδιαλλαγής; Ιδού γιατί:
- Όταν μία χώρα βρισκόμενη υπό συνεχή πίεση και απειλή, και ενώ εκτοξεύει μύδρους κατά πάντων, δεν είναι εις θέση να προστατεύσει τον ηγέτη της, άνθρωπο με την αίγλη θεόσταλτου αγίου, πόσο πείθει ότι μπορεί να αντιμετωπίσει υπέρτερες από κάθε άποψη δυνάμεις;
- Όταν από την πρώτη ημέρα της αναμενόμενης και προαναγγελθείσας επίθεσης Αμερικανών και Ισραηλινών έπεφταν νεκροί μαζί με τον ίδιο μέλη της οικογένειας Αλί Χαμενεΐ, ο αρχηγός του ιρανικού στρατού και υπουργός Άμυνας, ο πρώην αρχηγός του στρατού, ο επικεφαλής των Φρουρών της Επανάστασης, οι διοικητές των βασικών μονάδων του στρατού, πόσο σοβαρές μπορούν να θεωρηθούν οι απειλές των διαδόχων τους;
- Όταν, εξαιτίας και της εσωτερικής σφοδρής αντίθεσης, Ιρανοί πολίτες παρέχουν πληροφορίες στους επιτιθέμενους, σε βαθμό που να γνωρίζουν πού βρίσκονται ανά πάσα στιγμή οι ηγέτες της χώρας, τα στρατόπεδα, οι εκτοξευτές πυραύλων και πάει λέγοντας, πώς θα μπορέσει η χώρα αυτή να διεξαγάγει μακροχρόνιο αγώνα με πιθανότητες επιτυχίας;
- Όταν δεν διαθέτει πολεμική αεροπορία και ναυτικό, και περιορίζεται στην εκτόξευση αναρίθμητων πυραύλων και ντρόουν, η λογική λέει ότι δεν μπορεί να αντέξει, όση αναστάτωση κι αν προκαλέσει στην ευρύτερη περιοχή. Τα πυρομαχικά θα εξαντληθούν, την ώρα που οι επιτιθέμενοι διαθέτουν υπεροπλία από κάθε άποψη.
- Όταν μία χώρα δεν έχει συμμάχους ούτε στήριξη, την ώρα που δέχεται συντριπτική επίθεση χωρίς μάλιστα νομιμοποίηση με βάση το διεθνές δίκαιο, λόγω της δικής της πολιτικής υπό την καθοδήγηση μιας αιμοσταγούς, δικτατορικής, πολυετούς θεοκρατίας, είναι απλώς θέμα χρόνου να καταρρεύσει.
- Όταν στην απελπισία της η χρεωκοπημένη ιρανική ηγεσία επιτίθεται αδιακρίτως εναντίον αραβικών, ομόθρησκων χωρών, και εκτοξεύει απειλές εναντίον άλλων, περιλαμβανομένης της πατρίδας μας, επιτυγχάνει το αντίθετο απ’ αυτό που επιδιώκει. Και πορεύεται σε μία σαφώς αδιέξοδη πορεία.
Σύντομα τελειώνει το κακό, όχι το πρόβλημα
Με αυτά τα δεδομένα και αν δεν συμβεί κάτι εντελώς άγνωστο και απρόβλεπτο, δεν χρειάζεται ιδιαίτερη ανάλυση για να καταλήξει κανείς στο συμπέρασμα ότι το τέλος της σύρραξης είναι κοντά. Είναι νομοτελειακή εξέλιξη. Το Ιράν δεν έχει άλλη επιλογή, παρά να συμβιβαστεί με την κατάσταση. Μόνο που, κατά πάγια τακτική και προκειμένου να «πουλήσει» τη συνθηκολόγηση όχι ως ήττα αλλά σαν περίπου δική του επιλογή (μην ξεχνάμε πως είναι και θέμα επιβίωσης για το καθεστώς), θα προχωρήσει στην προσφιλή του κυβίστηση, σε μία θεαματική δηλαδή κωλοτούμπα. Οψόμεθα.
Όσα κρύβονται πίσω από τη σύρραξη
Παρ’ όλο που δεν θα θρηνήσουμε για το τραγικό τέλος ενός αιμοσταγούς δικτάτορα και των στενών συνενόχων του, δεν πανηγυρίζουμε κιόλας καθώς γινόμαστε μάρτυρες μιας νέας διεθνούς πρακτικής, σαφώς πέραν του διεθνούς δικαίου, με επιβολή της δύναμης της ισχύος, στο πλαίσιο ενός αυθαίρετου βολονταρισμού ενός απρόβλεπτου, αμετροεπούς, αδίστακτου και ιδιοτελούς παντοκράτορα, που ακούει στο όνομα Τραμπ. Και δεν μας διαφεύγει το γεγονός ότι στην ευρύτερη εικόνα προβάλλει το αντίπαλο των Αμερικανών δέος, η Κίνα.
Αισθανόμαστε, όμως, ικανοποίηση και μία χαραμάδα ελπίδας, γιατί στην ώρα της απειλής προσέτρεξε αμέσως η Ελλάδα. Και για το γεγονός ότι, ως μέλος της Ε.Ε., η μικρή Κύπρος βρίσκει συμμάχους τη Γαλλία, τη Γερμανία, ακόμη και τον κακό μας δαίμονα, την πάλαι ποτέ Μεγάλη Βρετανία, που με τις ερασιτεχνικές και ανεύθυνες συμπεριφορές της ενέπλεξε την Κύπρο σε περιπέτειες. Ας είμαστε ψύχραιμοι κι ας θυμόμαστε ότι μέσα από κρίσεις προβάλλουν συχνά απρόσμενες ευκαιρίες.
Δημοσιογράφος ([email protected])