Ένα ισχυρότατο πλήγμα για το καθεστώς του Ιράν, ισχυρίζεται πως πέτυχε το Ισραήλ σκοτώνοντας τον Αλί Λαρτζανί. Έναν άνθρωπο που μπορούσε να μιλά με τους σκληροπυρηνικούς, να διαπραγματεύεται με τη Δύση και να έχει πρόσβαση στον ίδιο τον ανώτατο ηγέτη.
Και όταν ο πόλεμος ξέσπασε και η ηγεσία αποκεφαλίστηκε, ήταν εκείνος που βρέθηκε – σχεδόν φυσικά – στο κέντρο της εξουσίας.
Η «δυναστεία» που τον ανέδειξε
Γεννημένος το 1958 στη Νατζάφ του Ιράκ, ο Λαριτζανί δεν ήταν κληρικός, αλλά προερχόταν από μία από τις ισχυρότερες θρησκευτικοπολιτικές οικογένειες του Ιράν. Ο πατέρας του ήταν μεγάλος αγιατολάχ, ενώ τα αδέλφια του κατείχαν κορυφαίες θέσεις σε Δικαιοσύνη και θεσμούς. Δεν είναι τυχαίο ότι η οικογένεια είχε χαρακτηριστεί ως «οι Κένεντι του Ιράν».
Αυτή η καταγωγή του έδωσε κάτι που λίγοι διαθέτουν στην Τεχεράνη: πρόσβαση σε όλα τα κέντρα εξουσίας ταυτόχρονα – το θρησκευτικό κατεστημένο, τους Φρουρούς της Επανάστασης και την πολιτική ελίτ.
@naftemporiki.gr Νεκρός ο Λαριτζανί, ποιος ήταν ο ισχυρότερος άνθρωπος του Ιράν #war #iran #naftemporiki.gr ♬ original sound – naftemporiki.gr
Από τους Φρουρούς της Επανάστασης στην κορυφή της εξουσίας
Η καριέρα του ξεκίνησε μέσα από τους Φρουρούς της Επανάστασης κατά τον πόλεμο Ιράν–Ιράκ, αλλά γρήγορα μετακινήθηκε στον πυρήνα του κράτους. Υπήρξε υπουργός Πολιτισμού, επικεφαλής της κρατικής τηλεόρασης και στη συνέχεια πρόεδρος του Κοινοβουλίου για 12 χρόνια.
Παράλληλα, έχτισε ένα σπάνιο δίκτυο σχέσεων που τον καθιστούσε «γέφυρα» ανάμεσα σε αντικρουόμενες φατρίες. Ήταν από εκείνους που μπορούσαν να συνομιλούν με όλους – και να επιβιώνουν πολιτικά.
Ως επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας και βασικός διαπραγματευτής, ο Λαριτζανί βρέθηκε στο επίκεντρο της πυρηνικής κρίσης.
Αν και προερχόταν από το συντηρητικό στρατόπεδο, στήριξε τη συμφωνία του 2015 με τη Δύση, παίζοντας καθοριστικό ρόλο στην έγκρισή της από το ιρανικό Κοινοβούλιο. Αυτή η διπλή ταυτότητα – σκληρός στο εσωτερικό, πραγματιστής στο εξωτερικό – τον έκανε έναν από τους πιο σύνθετους παίκτες του καθεστώτος.
Ο «πραγματιστής» που έγινε σκληροπυρηνικός
Για χρόνια θεωρούνταν από τους πιο μετριοπαθείς της ιρανικής ελίτ. Ένας άνθρωπος που πίστευε στη διαπραγμάτευση και στη διαχείριση των κρίσεων.
Όμως η επιστροφή του στην κορυφή της ασφάλειας το 2025 και κυρίως ο πόλεμος άλλαξαν το προφίλ του. Εκείνος ήταν που έδωσε την εντολή για την αιματηρή καταστολή των αντικαθεστωτικών διαδηλώσεων, με χιλιάδες νεκρούς Ιρανούς και άλλους τόσους στη φυλακή. Μετά τα πλήγματα ΗΠΑ και Ισραήλ και τη δολοφονία του Αλί Χαμενεΐ, ο Λαριτζανί υιοθέτησε ακόμη πιο επιθετική γραμμή, υποσχόμενος «ένα μάθημα που δεν θα ξεχαστεί».
Ο πραγματιστής είχε μετατραπεί σε πολεμικό διαχειριστή.
Ο «μεταφραστής» του συστήματος
Λίγο πριν από τον θάνατο του Χαμενεΐ, είχε οριστεί ως ο άνθρωπος που θα μπορούσε να αναλάβει τον έλεγχο της χώρας σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Και όταν το σενάριο αυτό έγινε πραγματικότητα, βρέθηκε στο επίκεντρο της εξουσίας – ακόμη κι αν τυπικά δεν ανακοινώθηκε ως διάδοχος.
Στην πράξη, έγινε ο άνθρωπος που «κρατά το τιμόνι» σε μία από τις πιο επικίνδυνες στιγμές της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ο Αλί Λαριτζανί δεν ήταν ποτέ ο πιο προβεβλημένος ηγέτης του Ιράν. Ήταν όμως ίσως ο πιο «χρήσιμος» στο καθεστώς. Ένας πολιτικός που μπορούσε να συνδέει τα κομμάτια ενός πολύπλοκου συστήματος εξουσίας. Και τελικά, σε μια στιγμή χάους, αυτός ο ρόλος αποδείχθηκε πιο κρίσιμος από κάθε τίτλο.
Αν όντως είναι νεκρός, τότε η Τεχεράνη δεν χάνει απλώς έναν αξιωματούχο. Χάνει έναν από τους τελευταίους «μεταφραστές» του ίδιου της του συστήματος.
Αλί Λαριτζανί: Ποιος ήταν ο ισχυρότερος άνθρωπος του Ιράν, με τη διπλή ταυτότητα – Η δυναστεία που τον ανέδειξε
Ο Αλί Λαριτζανί, ένας από τους ισχυρότερους άνδρες του Ιράν, σκοτώθηκε σε επίθεση που αποδίδεται στο Ισραήλ. Ήταν ένας άνθρωπος με διπλή ταυτότητα, ικανός να διαπραγματεύεται με τη Δύση και να διατηρεί σχέσεις με σκληροπυρηνικούς, καθώς και να έχει πρόσβαση στον ανώτατο ηγέτη. Προερχόμενος από μια ισχυρή θρησκευτικοπολιτική οικογένεια, γνωστή ως «οι Κένεντι του Ιράν», ο Λαριτζανί κατείχε σημαντικές θέσεις στους Φρουρούς της Επανάστασης, στο υπουργείο Πολιτισμού και στην προεδρία του Κοινοβουλίου για 12 χρόνια. Η καταγωγή του του έδινε πρόσβαση σε όλα τα κέντρα εξουσίας στην Τεχεράνη. Αρχικά, υποστήριξε τη συμφωνία του 2015 με τη Δύση, αλλά μετά την επιστροφή του στην κορυφή της ασφάλειας το 2025, υιοθέτησε μια πιο σκληρή γραμμή, διατάζοντας την καταστολή των αντικαθεστωτικών διαδηλώσεων. Μετά τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ, υποσχέθηκε «ένα μάθημα που δεν θα ξεχαστεί». Ο Λαριτζανί θεωρούνταν ένας πραγματιστής που μπορούσε να λειτουργήσει ως «γέφυρα» μεταξύ διαφορετικών φατριών. Πριν από τον θάνατο του Χαμενεΐ, είχε οριστεί ως ο άνθρωπος που θα μπορούσε να αναλάβει τον έλεγχο της χώρας σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, γεγονός που υπογραμμίζει την κεντρική του θέση στο ιρανικό καθεστώς.
