Ελεγκτική Υπηρεσία: Φέσι €4 εκατ. στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης – Στέρησε πιστωτικές κάρτες και ΑΤΜ από τους πελάτες του, λόγω μη αναβάθμισης λογισμικού

Ο Οργανισμός Χρηματοδοτήσεως Στέγης (ΟΧΣ) τα έκανε μαντάρα στη διαδικασία εφαρμογής νέου Πληροφοριακού Συστήματος, κάτι το οποίο την περίοδο 2021-2025 επέφερε επιβάρυνση τουλάχιστον €3,55 εκατ. Επιπρόσθετα, το γεγονός ότι δεν προχώρησε σε τερματισμό της σύμβασης με την εταιρεία η οποία ανέλαβε το έργο, στέρησε από τον ΟΧΣ τη δυνατότητα κατάσχεσης της εγγυητικής αξίας €452.350.
Ενώ βρισκόμαστε στο 2026 και ενώ το έργο θα παραδιδόταν το 2021, εξακολουθεί να εκκρεμεί και την ίδια στιγμή ο Οργανισμός εξαρτάται από την ΚΕΔΙΠΕΣ στην οποία καταβάλλει σημαντικά χρηματικά ποσά για την εξυπηρέτηση που εξακολουθεί να του παρέχει.
Η μη υλοποίηση του έργου είχε ως αποτέλεσμα ο ΟΧΣ να μην παρέχει χρήσιμες υπηρεσίες στους πελάτες όπως πιστωτικές κάρτες, ηλεκτρονική τράπεζα και μηχάνημα αυτόματων συναλλαγών (ΑΤΜ).
Τα πιο πάνω προκύπτουν από Έκθεση της Ελεγκτικής υπό τον τίτλο «Υπηρεσίας Υλοποίηση Έργου για Νέο Τραπεζικό Πληροφοριακό Σύστημα» και με ελεγχόμενο φορέα τον Οργανισμό Χρηματοδότησης Στέγης (ΟΧΣ).
Σε προλογισμό του Γενικού Ελεγκτή κ. Ανδρέα Παπακωνσταντίνου γίνεται αναφορά σε προβληματική υλοποίηση της σύμβασης και καταγράφεται, πως «διαπιστώθηκε ότι, παρά τη συμβατική πρόβλεψη ολοκλήρωσης του έργου μέχρι τον Ιανουάριο 2021, η υλοποίηση του νέου Πληροφοριακού Συστήματος δεν κατέστη εφικτή».
Παρατηρεί επίσης, πως διαπιστώθηκαν σημαντικά προβλήματα στην απόδοση του υπεργολάβου καθώς και κενά στη διοικητική λειτουργία του ΟΧΣ, ιδίως λόγω της μη πλήρους συγκρότησης του Διοικητικού Συμβουλίου και μη διορισμού Γενικού Διευθυντή. Κατά τον Γενικό Ελεγκτή οι εκκρεμότητες αυτές επηρέασαν καθοριστικά στην έγκαιρη λήψη διορθωτικών αποφάσεων.
Αναφέρεται επίσης, πως οι ενέργειες για αντικατάσταση υπεργολάβου δεν τελεσφόρησαν, ενώ τελικά ο ΟΧΣ «αναγκάστηκε» να προσφύγει σε λύση ανάγκης.
Ως προς τις οικονομικές επιπτώσεις, ο Γενικός Ελεγκτής σημειώνει, πως η μη υλοποίηση του νέου Πληροφοριακού Συστήματος οδήγησε τον ΟΧΣ στη συνέχιση εξάρτησης από την Κυπριακή Εταιρεία Διαχείρισης Περιουσιακών Στοιχείων (ΚΕΔΙΠΕΣ) και στην ανάγκη αναβάθμισης του παλαιού συστήματος.
Από τη σύγκριση του κόστους, συνεχίζει ο Γενικός Ελεγκτής, προκύπτει ότι ο Οργανισμός έχει επιβαρυνθεί με πρόσθετο κόστος τουλάχιστον €3,55 εκατ. για την περίοδο 2021-2025 (πρώτα 5 χρόνια αναμενόμενης λειτουργίας του ΠΣ), χωρίς να συνυπολογίζονται το διοικητικό κόστος ή άλλες παρεμφερείς αρνητικές συνέπειες.
Ο κ. Παπακωνσταντίνου κάνει επίσης αναφορά σε αντικανονική τροποποίηση της σύμβασης παρατηρώντας, πως ιδιαίτερης σημασίας είναι και το εύρημα ότι η τροποποίηση της σύμβασης, όπως εγκρίθηκε τον Δεκέμβριο 2024, αλλοίωσε ουσιωδώς το αντικείμενό της, κατά παράβαση των σχετικών διατάξεων της σχετικής νομοθεσίας ( Ν.73(Ι)/2016).
Αντί της υλοποίησης νέου Πληροφοριακού Συστήματος, η σύμβαση περιορίστηκε ουσιαστικά στην αξιοποίηση εξοπλισμού και περιφερειακών συστημάτων, επιλογή που, κατά την άποψη της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, δεν ήταν σύννομη.
Περαιτέρω υποδεικνύει, πως ο μη τερματισμός της σύμβασης στέρησε από τον Οργανισμό τη δυνατότητα κατάσχεσης της εγγυητικής πιστής εκτέλεσης αξίας €452.350.
Επιπλέον, διαπιστώθηκαν παραλείψεις στη λήψη έγκαιρων εγκρίσεων από την Κεντρική Επιτροπή Αλλαγών και Απαιτήσεων (ΚΕΑΑ) για παρατάσεις και αλλαγές, κατά παράβαση της κείμενης νομοθεσίας.
Ο Γενικός Ελεγκτής υπογραμμίζει, πως η αποτυχία υλοποίησης του νέου Πληροφοριακού Συστήματος δεν αποτελεί απλώς τεχνική ή συμβατική αστοχία, αλλά ζήτημα στρατηγικής σημασίας αφού τα κεντρικά συστήματα πληροφορικής στον τραπεζικό τομέα αποτελούν τη ραχοκοκαλιά λειτουργίας των πιστωτικών ιδρυμάτων.
Η σύμβαση συνολικής αξίας €10.245.800, υπογράφτηκε τον Ιανουάριο 2019 με διάρκεια εκτέλεσης δύο έτη, μέχρι τον Ιανουάριο 2021 για την υλοποίηση του και 6+3 έτη λειτουργία και συντήρηση του.
Λόγω των προβλημάτων που διαπιστώθηκαν στην πορεία υλοποίησης του έργου, τον Απρίλιο 2021, ο Οργανισμός ζήτησε αντικατάσταση του υπεργολάβου, κάτι το οποίο δεν υλοποιήθηκε. Τελικά, τον Οκτώβριο 2023, δηλαδή 2 χρόνια και 9 μήνες μετά την προβλεπόμενη ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου, ο ΟΧΣ απέστειλε στον Ανάδοχο προειδοποιητική επιστολή τερματισμού της σύμβασης, κάτι το οποίο επίσης δεν υλοποιήθηκε. Τον Δεκέμβριο του 2024 ο ΟΧΣ υιοθέτησε σχετική πρόταση του Αναδόχου για τροποποίηση της υφιστάμενης σύμβασης και υπέβαλε, εκ των υστέρων, αίτημα στην Κεντρική Επιτροπή Αλλαγών και Απαιτήσεων (ΚΕΑΑ), για παραμονή του Αναδόχου.
Ο ΟΧΣ καταβάλλει από το 2009 δικαιώματα στην Κυπριακή Εταιρεία Διαχείρισης Περιουσιακών Στοιχείων (ΚΕΔΙΠΕΣ) ως ενοίκιο για τη χρήση μηχανογραφικών υποδομών για τους σκοπούς του Πληροφοριακού Συστήματος. Μέχρι τον Δεκέμβριο 2023, το σχετικό κόστος ήταν συνολικά περίπου €5.193.150. Με την υλοποίηση του αντικειμένου του διαγωνισμού HFC 01/2018, αναμενόταν ότι θα επιτυγχανόταν η τεχνολογική απεξάρτηση του ΟΧΣ από την ΚΕΔΙΠΕΣ.
Η μη επίτευξη του πιο πάνω στόχου, οδήγησε τον ΟΧΣ τον Δεκέμβριο 2023 στο να αιτηθεί και να λάβει έγκριση από την ΚΕΑΑ για παράταση της συμφωνίας με την ΚΕΔΙΠΕΣ για τις πιο πάνω υπηρεσίες, με επιπρόσθετο κόστος τουλάχιστον €1,94εκ. για ακόμη δύο έτη, 2024-2025 (μέχρι τον Δεκέμβριο 2025).
Τον Δεκέμβριο 2025 ο Οργανισμός υπέβαλε αίτημα στην ΚΕΑΑ για παράταση της σύμβασης με την ΚΕΔΙΠΕΣ για ακόμη ένα έτος, δηλαδή μέχρι 31.12.2026, με πρόσθετο κόστος €1.226.273. Το εν λόγω αίτημα υποβλήθηκε επειδή δεν επιτεύχθηκε ο στόχος της απεξάρτησης από την ΚΕΔΙΠΕΣ μέχρι τις 31.12.2025. Το αίτημα εγκρίθηκε από την ΚΕΑΑ στη συνεδρία της που έγινε στις 17.12.2025.
Στην Έκθεση αναφέρεται επίσης, πως η μη υλοποίηση νέου Πληροφορικού Συστήματος είχε ως συνέπεια ο ΟΧΣ να μην παρέχει χρήσιμες υπηρεσίες στους πελάτες όπως πιστωτικές κάρτες, ηλεκτρονική τράπεζα, μηχάνημα αυτόματων συναλλαγών (ΑΤΜ).
«Αυτές οι αδυναμίες κρίνονται ουσιαστικές με δεδομένο ότι το εν λόγω Τραπεζικό ίδρυμα λειτουργεί σε ένα έντονα ανταγωνιστικό περιβάλλον», σημειώνει η Ελεγκτική Υπηρεσία.