Ελλάδα: Παραιτήθηκε ο διοικητής της ΥΠΑ μετά το μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών

Η παραίτησή του Γιώργου Σαουνάτσου έγινε δεκτή – Καθήκοντα διοικητή αναλαμβάνει, προσωρινά, ο υποδιοικητής Αεροναυτιλίας Γιώργος Βαγενάς
Την παραίτησή του υπέβαλε, σήμερα, Τετάρτη στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Χρίστο Δήμα, ο διοικητής της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) Γιώργος Σαουνάτσος, η οποία και έγινε δεκτή.
Καθήκοντα διοικητή αναλαμβάνει, προσωρινά, ο υποδιοικητής Αεροναυτιλίας Γιώργος Βαγενάς, ενώ θα δρομολογηθούν άμεσα οι προβλεπόμενες διαδικασίες για τον ορισμό νέου διοικητή.
Μετά το πόρισμα για το μπλακ άουτ στο FIR, ο κ. Δήμας προανήγγειλε πως θα αναζητηθούν οι ευθύνες στην ΥΠΑ, μετά το μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών και αναμενόταν αυτή η εξέλιξη εντός της ημέρας.
Νωρίτερα, μιλώντας στη Βουλή, ο υπουργός ανέφερε πως: «Τα συστήματα είναι παλαιά. Όλοι όμως συμφωνούν ότι είναι λειτουργικά», υπογραμμίζοντας ότι δεν κινδύνευσε καμία από τις πτήσεις.
Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση της Ζωής Κωνσταντοπούλου, ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών χαρακτήρισε το περιστατικό ως “χαμηλής διακινδύνευσης”, προσθέτοντας ότι σύμφωνα με τους ειδικούς το πρόβλημα εντοπίζεται στην “χωρητικότητα”.
«Ο διοικητής για την κυβερνοασφάλεια είπε ότι δεν τέθηκε ζήτημα ασφάλειας. Ο πρόεδρος ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας λέει ότι δεν τέθηκε ζήτημα ασφάλειας των πτήσεων», επισήμανε ο κ. Δήμας, λέγοντας ότι σε συνεργασία με την αρμόδια Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το γιουροκοντρόλ υλοποιείται «ολιστικό σχέδιο δράσης για την αναβάθμιση όλων των συστημάτων. Στελεχώνουμε διαρκώς την υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας ενώ πρόσφατα συμφωνήσαμε να αναλάβει καθήκοντα τεχνικού συμβούλου το γιουροκοντρόλ», τόνισε.
Τι αναφέρει το πόρισμα για το μπλακ άουτ
Σύμφωνα με το πόρισμα που υποβλήθηκε χτες στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, το σοβαρό περιστατικό αναστολής λειτουργίας του FIR Αθηνών την Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2026, αποδίδεται σε «ψηφιακό θόρυβο», ο οποίος προκλήθηκε λόγω αποσυγχρονισμού σε πλειάδα ετερογενών διατάξεων/διεπαφών.
Ο «ψηφιακός θόρυβος» που προκλήθηκε οδήγησε σε ακούσια ενεργοποίηση/συνεχή εκπομπή κρίσιμου αριθμού πομπών και την υποβάθμιση/διακοπή κρίσιμων τηλεπικοινωνιακών διασυνδέσεων. Η πλήρης επαναφορά επετεύχθη κατόπιν επανασυγχρονισμού/επανεκκινήσεων που ακολούθησαν την επαναδρομολόγηση κίνησης στο δίκτυο κορμού, επισημαίνεται.
Όπως αναφέρεται στο πόρισμα με βάση τις αναφορές στην πλατφόρμα ECCAIRS και την αξιολόγηση της ΑΠΑ, το περιστατικό κατατάχθηκε ως χαμηλής διακινδύνευσης (Green Area), χωρίς αναφορά παραβίασης ελαχίστων διαχωρισμών. Επιπλέον, δεν προέκυψαν ενδείξεις κυβερνοεπίθεσης ή εξωγενούς κακόβουλης παρεμβολής. Παράλληλα, αναφέρεται ότι πως δεν διαπιστώθηκε ζήτημα αεροπορικής ασφάλειας υπό την έννοια της έκθεσης αεροσκαφών σε άμεσο ή έμμεσο κίνδυνο.
Στο πόρισμά της, η Ειδική Επιτροπή καταλήγει στις εξής εισηγήσεις:
επίσπευση της μετάβασης σε τεχνολογία VoIP (Voice over IP), με την ολοκλήρωση των διαδικασιών προμήθειας – εγκατάστασης και θέσης σε επιχειρησιακή λειτουργία του νέου VCS/RCS (Voice Communication System / Radio Communication System) και των 495 νέων πομποδεκτών,
θεσμοθέτηση σταθερού κοινού μηχανισμού άμεσης απόκρισης ΥΠΑ–ΟΤΕ και τυποποιημένων διαδικασιών κρίσεων με δοκιμές/εκπαίδευση υπό εποπτεία ΑΠΑ,
ενίσχυση με τηλεμετρία/τηλεχειρισμό και δυνατότητα εκτέλεσης από άκρο σε άκρο διαγνωστικών ελέγχων στα κομβικά σημεία,
ενίσχυση εποπτείας ραδιοφάσματος από την ΕΕΤΤ για έγκαιρο εντοπισμό παρεμβολών/ανωμαλιών, καθώς και
μετεγκατάσταση των εγκαταστάσεων του ΚΕΠΑΘΜ σε καταλληλότερο περιβάλλον, με στόχο τη μείωση συστημικών επιχειρησιακών κινδύνων και εξαρτήσεων με στόχο να διασφαλισθεί η αδιάλειπτη και ασφαλής παροχή υπηρεσιών αεροναυτιλίας.
Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας: «Διοικητικό αλαλούμ και σοβαρότατες ευθύνες»
Σήμερα, οι Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας έκαναν λόγο για πλήρη δικαίωση των διαχρονικών καταγγελιών τους για «απαρχαιωμένο εξοπλισμό» χωρίς ουσιαστικές εγγυήσεις ασφάλειας, τονίζοντας πως «η κατάντια της ΥΠΑ φάνηκε για άλλη μία φορά».
Σύμφωνα με τους Ελεγκτές, η παράθεση του ιστορικού των γεγονότων αποτυπώνει με σαφήνεια τις συνθήκες έντονης πίεσης υπό τις οποίες εργάστηκαν οι βάρδιες το πρωί του συμβάντος, καθώς και το διοικητικό αλαλούμ που επικράτησε. Όπως τονίζουν, η ίδια η έκθεση καταγράφει πολύωρη καθυστέρηση στη διάγνωση της αιτίας και έλλειψη ουσιαστικής συνεργασίας μεταξύ των στελεχών της Διοίκησης της Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας.
«Το πόρισμα καταδεικνύει ξεκάθαρα διοικητικό αλαλούμ, πολύωρη καθυστέρηση στη διάγνωση της αιτίας και ανυπαρξία συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων στελεχών της Διοίκησης. Αποδεικνύεται πέραν πάσης αμφισβήτησης ότι η απόφαση επιβολής του zero rate ήταν αυτή που απέτρεψε μια ενδεχομένως πολύ χειρότερη εξέλιξη του σοβαρότατου περιστατικού της 4/1/2026. Το πόρισμα που δόθηκε στη δημοσιότητα αναφέρει ότι είναι αδύνατος ο ακριβής προσδιορισμός της αιτίας του συμβάντος, το οποίο μπορεί να προκλήθηκε από «πληθώρα λόγων».
Το προαναφερθέν, σε συνδυασμό με την ευθεία αναφορά στο γεγονός ότι δεν υπάρχει «δυνατότητα παροχής ουσιαστικών εγγυήσεων λειτουργίας» για το σύστημα επικοινωνιών φωνής που χρησιμοποιείται στον Έλεγχο Εναέριας Κυκλοφορίας, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν είναι δυνατόν να συνεχιστεί η παροχή Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας στο ΚΕΠΑΘΜ στο 100% των ονομαστικών χωρητικοτήτων και πρέπει άμεσα να γίνει εκτίμηση ασφάλειας (safety assessment), όπως επιβάλλουν οι ευρωπαϊκοί κανονισμοί.
Καθίσταται πλέον ολοφάνερο ότι δεν μπορεί υπό αυτές τις συνθήκες να εξυπηρετηθεί η αυξημένη ζήτηση της κυκλοφορίας κατά την καλοκαιρινή περίοδο» αναφέρεται στην ανακοίνωσή της ΕΕΕΚΕ. Κατηγορούν τη διοίκηση της ΥΠΑ για «εγκληματική επιμονή» στη διατήρηση των χωρητικοτήτων στο 100% συμπληρώνοντας πως επιβάλλεται η μείωσή τους άμεσα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ασφάλεια των πτήσεων.
Οι Ελεγκτές επαναφέρουν το ζήτημα των καθυστερήσεων στην εγκατάσταση των νέων πομποδεκτών VHF, υποστηρίζοντας ότι αν δεν υπήρχαν οι συγκεκριμένες διοικητικές αστοχίες, ο εξοπλισμός θα είχε ήδη παραληφθεί και το περιστατικό ενδεχομένως να είχε αποφευχθεί. Με βάση τα παραπάνω, ζητούν άμεση πολιτική παρέμβαση από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ώστε να μειωθούν οι χωρητικότητες και να διασφαλιστεί η ασφάλεια των πτήσεων.
«Το πόρισμα καταδεικνύει σοβαρότατες διοικητικές ευθύνες οι οποίες έχουν ονοματεπώνυμο. Καλούμε τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών να μην γίνει συνένοχος της διοίκησης και να παρέμβει άμεσα ώστε να προστατεύσει τους Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας και πρωτίστως το επιβατικό κοινό», καταλήγει η ΕΕΕΚΕ.