Υπάρχει ένας άγραφος κανόνας στην πολιτική και ειδικά στον πόλεμο: Δεν τον ξεκινάς αν δεν ξέρεις πώς θα τον τελειώσεις. Εκτός κι αν είσαι ο Ντόναλντ Τραμπ. Ο άνθρωπος που κατάφερε να μετατρέψει τη γεωπολιτική σε ριάλιτι σιόου. Με καθημερινά επεισόδια. Με πομπώδεις δηλώσεις που απειλούν με εγκεφαλικό επεισόδιο όσους τον ακούνε. Με ατάκες, που η μια ακυρώνει την προηγούμενη. Σαν να κάνει replay μόνος του μπροστά σε κάμερα.
Αν υπήρχε Όσκαρ για τον πιο φαφλατά ηθοποιό ιλαροτραγικής ταινίας, δεν το έχανε με τίποτα. Θυμίζοντας την έξτρα έκδοση της ταινίας «Οι πειρατές της Καραϊβικής», φορτωμένη με αστεία λάθη του Τζόνι Ντεπ και του Ορλάντο Μπλουμ.
Το πρόβλημα δεν είναι ότι αλλάζει γραμμή. Είναι ότι ποτέ δεν φαίνεται να είχε γραμμή. Με αρχή αλλά και τέλος. Ή, καλύτερα, είχε πολλές γραμμές ταυτόχρονα.
Ποιος ήταν, λοιπόν, ο στόχος των ΗΠΑ σε αυτή τη σύγκρουση με το Ιράν; Ανατροπή καθεστώτος; Καταστροφή πυρηνικού προγράμματος; Δείγμα ισχύος; Στο βάθος η Κίνα;
Αν ρωτήσεις τον ίδιο, πιθανότατα η απάντηση θα είναι: «Ό,τι γουστάρω». Μέσα σε μερικές εβδομάδες, ανακοίνωσε καμιά δεκαριά φορές «νίκη». Φώναξε με ύφος στρατάρχη που ισοπέδωσε τον αντίπαλο «Ιράν, παραδοθείτε». Και το Ιράν, αν το καθεστώς των μουλάδων διέθετε χιούμορ κανονικά θα του απαντούσε: «Πάλι;»
Κι ενώ δηλώνει κατά ριπάς νικητής, λίγες μέρες μετά ζητά «λίγο ακόμη χρόνο». Λες και απλώς, παρατείνει κάποιο παιγνίδι που παίζει με τους φίλους του.
Έλα, όμως, που δεν είναι παιγνίδι. Έλα που τελικά το, κατά τον Τραμπ, ηττημένο Ιράν κρατάει το κλειδί. Που, ενδεχομένως, να καθορίσει και την κατάληξη του πολέμου; Στενά του Ορμούζ λέγεται αυτό το κλειδί. Και ήδη έχει γίνει ξεκάθαρο πως λόγω αυτού, απειλείται η παγκόσμια ναυσιπλοΐα και κατ’ επέκταση η παγκόσμια οικονομία.
Όπως έχει γίνει ξεκάθαρο και ότι ο πολύς Τραμπ δεν έχει τρόπο να λύσει το μέγα πρόβλημα. Γι’ αυτό, κάλεσε το ΝΑΤΟ να του στείλει πλοία για τα Στενά του Ορμούζ. Τους ίδιους συμμάχους του, δηλαδή, που προ ημερών είχε χαρακτηρίσει «άχρηστους». Διπλωματία του φρενοκομείου: «Είστε άχρηστοι, αλλά στείλτε φρεγάτες και κανένα αεροπλανοφόρο»!
Την ίδια στιγμή, όμως, η πραγματικότητα εμφανίζεται ιδιαιτέρως σκληρή. Άνθρωποι πεθαίνουν. Οι αγορές τρέμουν. Και ο Τραμπ νομίζει πως παίζει Monopoly με διάφορες χώρες. Μπαίνει στη Βενεζουέλα, αρπάζει πρόεδρο, αρπάζει πετρέλαια. Μετά εξολοθρεύει στόχους στο Ιράν.
Και συνεχίζει ακάθεκτος. Διεκδικεί την Γροιλανδία σαν να είναι κάποιο εξοχικό του από κληρονομιά. Απειλεί την Κούβα. Ρίχνει δασμούς σε όποιον δεν του χαμογελάει σωστά. Επιχειρεί να γελοιοποιήσει τους συμμάχους του. Συμπεριφέρεται σε Εμανουέλ Μακρόν και Κιρ Στάρμερ σαν να είναι μαριονέτες σε one-man show.
Πρόκειται για τον ίδιο τύπο, που λίγους μήνες πριν, παραπονιόταν γιατί δεν του έδωσαν το Νόμπελ Ειρήνης. Αν υπήρχε Νόμπελ Παραληρήματος, δεν θα το έχανε με τίποτα. Συνοδευόμενο μάλιστα από standing ovation… Και όμως, τον ανέχονται. Έτσι το αστείο παύει να είναι αστείο. Γίνεται επικίνδυνα σοβαρό.
Ομολογώ πως είναι στιγμές, που πιάνω τον εαυτό μου να σκέφτεται ότι ίσως ένα ισχυρό κτύπημα από την πλευρά του Ιράν φαντάζει αναγκαίο. Όχι από συμπάθεια προς το καθεστώς των μουλάδων, αλλά γιατί διαφαίνεται πως είναι ο μόνος τρόπος. Ένα ισχυρό στραπάτσο των ΗΠΑ ώστε να μπει φρένο σε αυτή την ανεξέλεγκτη πορεία.
Είναι πασιφανές, πως όταν η υπερδύναμη λειτουργεί με τέτοιους όρους, τότε ολόκληρος ο κόσμος γίνεται όμηρος. Το ερώτημα δεν είναι αν ο Τραμπ θα βρει τρόπο να τελειώσει τον πόλεμο. Το ερώτημα είναι πόσο θα κοστίσει σε ανθρώπινες ζωές, σταθερότητα και αξιοπρέπεια, μέχρι να καταλάβει ότι ο κόσμος δεν είναι προσωπικό του ακίνητο.
Πριν προλάβει κάποιος να χαρακτηρίσει τις εκτιμήσεις αυτές ανεδαφικές ή υπερβολικές, καλά κάνει να δει πρώτα το εκ των έσω ξεγύμνωμα του αμερικανού Προέδρου. Η παραίτηση του Τζο Κεντ, επικεφαλής του Εθνικού Κέντρου Αντιτρομοκρατίας, και οι αναφορές του ομιλούν ξεκάθαρα: «Παραπλανήθηκε (σ.σ. ο Τραμπ) για να πλήξει το Ιράν λόγω πίεσης από το Ισραήλ και το ισχυρό λόμπι», δηλώνει. «Δεν μπορώ με καθαρή συνείδηση να στηρίξω τον συνεχιζόμενο πόλεμο» προσθέτει.
Πώς απαντά ο Τραμπ; Με το θράσος μικρού παιδιου που του πήραν το παιχνίδι: «Καλά που έφυγε. Αν δεν θεωρεί το Ιράν απειλή, δεν τον θέλουμε».
Εδώ τελειώνει η σάτιρα και αρχίζει ο τρόμος. Ο κόσμος γίνεται όμηρος ενός ανθρώπου που συμπεριφέρεται σαν παγκόσμιος κλόουν σε τραγελαφικό ριάλιτι σιόου. Μπερδεύει την ισχύ με την εικόνα, την πολιτική με τον καθρέφτη και τη ζωή με τηλεοπτικό παιχνίδι.
Η ιστορία, όσο κι αν αργεί, έχει έναν κανόνα που δεν αλλάζει: Δεν συγχωρεί όσους παίζουν με φωτιά για να φωτίσουν τον εαυτό τους. Τους καίει. Κάποια στιγμή αυτό θα γίνει και με τον Τραμπ. Δυστυχώς, μέχρι τότε, όμως, θα καούν πολλοί άλλοι. Ανάμεσά τους και πολλοί αθώοι!
Ο πλανήτης όμηρος στο ριάλιτι ενός κλόουν!
Ο Ντόναλντ Τραμπ, με τις απρόβλεπτες και συχνά αντιφατικές δηλώσεις του, έχει μετατρέψει τη γεωπολιτική σε ένα ριάλιτι σόου, προκαλώντας ανησυχία για την παγκόσμια σταθερότητα. Η απουσία μιας σαφούς στρατηγικής και οι συνεχείς αλλαγές γραμμής δημιουργούν αβεβαιότητα και κίνδυνο. Η σύγκρουση με το Ιράν, η οποία ξεκίνησε με αμφίβολους στόχους, απειλεί την παγκόσμια ναυσιπλοΐα και οικονομία, καθώς το Ιράν ελέγχει τα Στενά του Ορμούζ. Ο Τραμπ, αντί να επιδιώξει μια λύση, φαίνεται να απολαμβάνει το χάος και να προκαλεί τους συμμάχους του. Η συμπεριφορά του χαρακτηρίζεται από αλαζονεία, έλλειψη διπλωματίας και μια επικίνδυνη αδιαφορία για τις συνέπειες των πράξεών του. Η κατάσταση είναι τόσο σοβαρή που πολλοί αναρωτιούνται αν ο Τραμπ αντιλαμβάνεται τη βαρύτητα της κατάστασης ή αν απλώς παίζει ένα παιχνίδι εξουσίας.